Η Γνωστή-Άγνωστη αντίσταση στη χούντα

 

1969

Ιανουάριος

Δεύτερη δίκη του ΡΦ και του ΠΑΜ (22-23/1). Οι κατηγορούμενοι Χρ. Ρεκλείτης, Δ. Δαρειώτης, Σ. Αναστασιάδης και Μ. Καλλέργη αθωώνονται για τη θανατηφόρα έκρηξη της 30/11/67, καταδικάζονται όμως σε ποινές 16 χρόνων για την αντιδικτατορική τους δράση. Μικρότερες ποινές σε άλλους τέσσερις.

Φεβρουάριος

Αντιδικτατορικές εκδηλώσεις των φοιτητών στο τελευταίο μάθημα του καθηγητή Γ. Μαγκάκη στη Νομική Αθηνών. Περικύκλωση του κτιρίου απ' την αστυνομία, επεισόδια και σύλληψη του Γ. Φελουζή (3/2).

Δίκη 39 αγωνιστών του ΠΑΜ (ομάδα Τσαρουχά) στο Στρατοδικείο Θεσσαλονίκης. Επιβολή των ισοβίων σε 4 κατηγορούμενους. Καταδίκη 4 οπλιτών (Σ. Γιαννιτσόπουλος, Π. Ξηρογιάννης, Κ. Παπανικολάου, Θ.Παπουτσής) σε ποινές 4-22 χρόνων για "σύσταση ανατρεπτικής ομάδας".

Μάρτιος

Διαδοχικές εκρήξεις βομβών, κυρίως της ΔΑ: σε υπηρεσιακό αυτοκίνητο έξω απ' την Ασφάλεια (9/3), στην οδό Αναγνωστοπούλου (19/3), στην πλατεία Κολωνακίου (23/3), σε γραμματοκιβώτιο στην οδό Νίκης (27/3). Στο ΕΜΠ, πανό του ΡΦ με αντιχουντικά συνθήματα υψώνεται απ' το αλεξικέραυνο με αερόστατο.

Απρίλιος

Συγκρούσεις στα Μεγάλα Καλύβια Τρικάλων ανάμεσα στη χωροφυλακή και σε αγρότες που αντιτίθενται στον αναδασμό της γης τους. Δεκάδες τραυματίες κι από τις δυο πλευρές, 40 συλλήψεις (8/4). Ανάλογα επεισόδια τους επόμενους μήνες στα χωριά Καματερό και Πύλη.

Εκρήξεις βομβών της ΔΑ στην είσοδο της εφημερίδας "Εστία" (11/4), στην Αιόλου (19/4) και στην πλατεία Κολοκοτρώνη (21/4). Ανεύρεση αυτοσχέδιου μηχανισμού της ίδιας οργάνωσης στην οδό Πραξιτέλους (9/4). Μαγνητόφωνο του ΠΑΜ τοποθετημένο στο προαύλιο του ΕΜΠ μεταδίδει επί ώρα απαγορευμένα αντιστασιακά τραγούδια του Θεοδωράκη (22/4).

Στάση εργασίας των πιλότων της Ολυμπιακής.

Εξάρθρωση ομάδας του ΠΑΚ που συνεργαζόταν παράλληλα με τους ΕΕ (30/4). Ο επικεφαλής της, Δ.Παπανίκος, θα καταδικαστεί σε κάθειρξη 6 χρόνων.

Γιορτή για τα δίχρονα του καθεστώτος στο Στάδιο, με ομιλία του Παπαδόπουλου προς τους νέους, καταλήγει σε αυθόρμητο και παρατεταμένο γιουχάισμα του δικτάτορα από χιλιάδες συγκεντρωμένους μαθητές (21/4).

Μάιος

Εκρήξεις βομβών στο Ζάππειο (4/5), κατόπιν στο ΡΧ της Συγγρού (18/5) με ευθύνη του "Κινήματος Εθνικής Αντιστάσεως" (ΚΕΑ). Ταυτόχρονες βομβιστικές επιθέσεις της ΔΑ στα γραφεία της American Express (Ερμού 2) και έξω από το υποκατάστημα της Εθνικής Τράπεζας στην Καραγεώργη Σερβίας, με αποτέλεσμα τον τραυματισμό των περαστικών Α. Μπεκίρα και Μ. Βόττα (19/4). Νέα έκρηξη βόμβας της ΔΑ στο χολ του 8ου ορόφου του "Χίλτον" (22/5).

Δίκη κλιμακίου της ΔΑ στην Αθήνα. Καταδικάζονται οι Β. Φίλιας (18 χρ), Σ. Αγγελίδης (12), Σπ. Πλασκοβίτης (5), Λ. Δουκίδου & Τ. Ανδρέου (19-22/5).

Δίκη και καταδίκες 16 μελών και στελεχών του ΚΚΕ στο Στρατοδικείο Αθηνών (12-15/5). Ισόβια στο Γρ. Φαράκο, βαριές ποινές σε άλλους 8: Γ. Μωραίτης, Ν. Πολίτης, Γ. Νικολόπουλος (από 20), Μ. Τσιμέτης (18), Λ. Κυρίτσης (16), Δ. Κωστόπουλος, Ευ. Παυλόπουλος (15), Π. Κυρίτσης (12).

Μαζικές δίκες αγωνιστών του ΠΑΜ και του ΡΦ σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη και Λάρισα. Καταδικάζονται σε ισόβια οι Σ. Παπαδόπουλος, Θ. Τωμαδάκης, Π. Δούμας, Α. Μπάρας, σε 28 χρόνια η Ε. Δούμα, σε 20 οι Π. Τζαβέλας & Ν. Πανταζίδης, κλπ

Ιούνιος

Απόδραση του Αλ. Παναγούλη από το Μπογιάτι με τη βοήθεια του δεκανέα Γ. Μωράκη (5/6). Την επομένη επικηρύσσεται με 500.000 δρχ. και στις 9/6 συλλαμβάνεται, ύστερα από κατάδοση των Π. Περδικάρη και Δ. Πατίτσα. Καταδίκη του Γ. Μωράκη σε 16 χρόνια απ' το Διαρκές Στρατοδικείο (28/6).

Εκρήξεις βομβών της ΔΑ στην Ακαδημίας και του ΚΕΑ στο Π. Φάληρο (6/6). Βόμβα της ΔΑ στο θέατρο "Ορβο", στη Βουκουρεστίου, έχει ως αποτέλεσμα τον τραυματισμό των Αθ. Κουρτέλη, Ευ. Πανταλιού, Θ. Βελιαρούτη και Β. Τσάκωνα ( 11/6). Έκρηξη βόμβας του ΠΑΜ στο κέντρο της Θεσσαλονίκης (26/6) και ανεύρεση εκρηκτικού μηχανισμού της ΔΑ στην οδό Πανεπιστημίου (3/6).

Δίκη του 17μελούς "4ου κλιμακίου" της ΚΟΘ και του ΠΑΜ στη Θεσσαλονίκη (26/6). Δεκατέσσερις καταδίκες: Αλ. Ιωσηφίδης (ισόβια), Μ. Γλερίδης (18,5 χρ), Α. Καγκάρας (12), Α. Καρά (11,5), Θ. Κουρμανδά (7), Θ. Κουτσούρας, Σ. Νάσκος, Α. Δράγας (5), κά.

Ιούλιος

Έκρηξη βόμβας στα χέρια του καθηγητή Σάκη Καράγιωργα, τραυματίζει τον ίδιο κι οδηγεί στην εξάρθρωση της ΔΑ (14/7). Συλλαμβάνονται οι Ι. Σταράκης, Σπ. Πλασκοβίτης, Γ. Α. Μαγκάκης, Γ. Κομποτιάτης, Χ. Ροκόφυλος, Σπ. Λουκάς, Α. Μιχαλακέας, Γ. Ιορδανίδης, Β. Παπαζήσης, Χ. Πρωτόπαππας, Ν. Κωσταντόπουλος, κά. Διαφεύγουν οι Γ. Κουβελάκης, Ν. Οικονομίδης, Ε. Οικονομίδου, Ε. Δεβλέτογλου, Ν. Βερνίκος και ο Κ. Σημίτης, που προσχωρεί στη συνέχεια στο ΠΑΚ. Τις επόμενες εβδομάδες, οι εφημερίδες δημοσιεύουν έναν ορυμαγδό διατεταγμένων ψηφισμάτων μαζικών φορέων που εκφράζουν τη "βδελυγμία" και τον "αποτροπιασμό" τους για τις ενέργειες του Καράγιωργα.

Εκρήξεις βομβών της ΔΑ σε γραμματοκιβώτιο της οδού Νίκης (11/7) και σε γλάστρα έξω από το κέντρο "Διόνυσος" στο Σύνταγμα (26/7), η τελευταία με αποτέλεσμα τον ελαφρό τραυματισμό έξι περαστικών (Ξ. Βεργίνης, Γ. Πουλής, Ε. Καλαμποκλής, Κ. Μπακογιάννης, Ν. Λόμπαρτ, Κ. Εμπολας). Ανεύρεση αυτοσχέδιων μηχανισμών της ίδιας οργάνωσης δίπλα στο μηχανοστάσιο του "Ηχος και Φώς" (19/7), στην Αμερικάνικη Βιβλιοθήκη (23/7) και στο προαύλιο της Μονής Πετράκη (27/7). Έκρηξη βόμβας του ΚΕΑ στο Καλαμάκι (19/7). Βομβιστική ενέργεια κοντά στο Υπουργείο Β. Ελλάδος στη Θεσσαλονίκη.

Εξάρθρωση της οργάνωσης "Εθνικός Αντιδικτατορικός Στρατός" (ΕΑΣ), που αποτελείται από παλιούς Ελασίτες.

Αύγουστος

Κύμα βομβιστικών επιθέσεων του ΚΕΑ: στο 2ο όροφο του Υπουργείου Προεδρίας και στα γραφεία της ΑΔΕΔΥ (2/8), έξω απ' το κέντρο "Νεράιδα" στο Καλαμάκι και στον περίβολο της Αρχιεπισκοπής Αθηνών (10/8), έξω απ' το κέντρο "Παγκόσμιο" στο Καλαμάκι (16/8), στα γραφεία της ΕΣΣΟ- Πάππας στο Σύνταγμα και στο μέγαρο της Εμπορικής Τράπεζας στη Σοφοκλέους (28/8). Μεσημεριάτικη έκρηξη βόμβας της ΔΑ στα γραφεία της Ολυμπιακής στο Σύνταγμα με στόχο τον τουρισμό και 10 τραυματίες, 6 απ' τους οποίους Έλληνες και 4 αλλοδαποί (9/8). Σύλληψη στη Θεσσαλονίκη του Ρ. Βρανά, ύστερα από τη ρίψη μολότοφ στα εκεί γραφεία του ΝΑΤΟ (20/8).

Ο γενικός διευθυντής Τύπου Δ. Ζαφειρόπουλος ανακοινώνει ότι από τα τέλη Μαΐου έχουν συλληφθεί περίπου 50 μέλη της αντιδικτατορικής οργάνωσης "Ελεύθεροι Έλληνες", 35 από τα οποία απόστρατοι αξιωματικοί (30/8). Οι περισσότεροι έχουν εκτοπιστεί σε νησιά ή ορεινά χωριά.

Καταδίκη της συζύγου του Γ. Α. Μαγκάκη, Αγγελικής, σε 4 χρόνια για "διασπορά ψευδών ειδήσεων" περί βασανισμού του συζύγου της (27/8). Θα αθωωθεί στο δευτεροβάθμιο δικαστήριο, ύστερα από εξέταση του ίδιου του παθόντος (31/3/71).

Σεπτέμβριος

Καμπάνια των αντιστασιακών οργανώσεων νεολαίας -ιδίως του ΡΦ και της ΚΝΕ- κατά των Πανευρωπαϊκών αγώνων στίβου της Αθήνας.

Εκρήξεις βομβών του ΚΕΑ στα γραφεία της χουντικής εφημερίδας "Νέα Πολιτεία" (13/9), στο 2ο όροφο του Δημαρχείου και μέσα στο κεντρικό Ταχυδρομείο της Αθήνας (22/9). Ανατίναξη από το "Ελληνικό Δημοκρατικό Κίνημα" (ΕΔΚ), μετεξέλιξη της ΔΕ, δυο πυλώνων της ΔΕΗ στη βιομηχανική ζώνη Ελευσίνας, με σκοπό τη διακοπή του ρεύματος την ώρα της έναρξης των Πανευρωπαϊκών Αγώνων (16/9). Ανατίναξη από την ίδια οργάνωση πύργου της ΔΕΗ στη γραμμή Χαλκηδόνας - Αλιβερίου, με αποτέλεσμα διήμερη διακοπή της λειτουργίας της (21/9). Ανακάλυψη αυτοσχέδιων μηχανισμών στην αίθουσα "Γαλαξίας" του Χίλτον (9/9) κι έξω απ' το ΡΧ της Συγγρού (17/9).

Οκτώβριος

Ταυτόχρονες εκρήξεις βομβών του ΚΕΑ στο Δημαρχείο Καλλιθέας και σε ΙΧ στην ίδια περιοχή (7/10). Δυο εκρήξεις στη Λ. Αλεξάνδρας (9/10). Έκρηξη δυο ισχυρών βομβών του ΕΔΚ στο ξενοδοχείο "Γαλαξίας" της οδού Ακαδημίας, συνηθισμένο κατάλυμα αμερικανών αξιωματικών (12/10). Βόμβα του ΚΕΑ στα γραφεία της Πανελλήνιας Οργάνωσης Σιδηροδρομικών στη Χαλκοκονδύλη (13/10). Επτά ταυτόχρονες εκρήξεις βομβών του ΕΔΚ σε κεντρικά σημεία της Αθήνας, σε μετασχηματιστές των τρόλεϊ και σε φανάρια της Τροχαίας (18/10), προκαλούν κομφούζιο και τον ελαφρό τραυματισμό 6 περαστικών (Κ. Κήλης, Β. Τσούτσουρας, Α. Κορτέσης, Χ. Παππάς, Γ. Αναστασίου, Ι. Χρυσικός). Πρώτη εμφάνιση της οργάνωσης "Κίνημα 20ης Οκτώβρη" με βόμβα σε δοχείο απορριμμάτων στη Δεξαμενή (20/10). Ανεύρεση εκρηκτικών μηχανισμών στην είσοδο των γραφείων του νεοναζιστικού "Κόμματος της 4ης Αυγούστου" του Κ. Πλεύρη (27/10) και σε γιαπί στη Σόλωνος (28/10). Καταδίκη βομβιστών του ΠΑΚ (Α. Αρχάκης, Δ. Λέκκας) σε 16 & 10,5 χρόνια αντίστοιχα (21/10).

Εξάρθρωση του ΕΔΚ, με τη σύλληψη τριών μελών της οργάνωσης (Γ. Ανωμερίτης, Δ. Δώδος, Ι. Μυλωνάς) καθώς ετοιμάζονται να τοποθετήσουν 9 βόμβες σε ισάριθμες τράπεζες του κέντρου της Αθήνας (23/10). Ακολουθεί τις επόμενες ώρες η σύλληψη άλλων τεσσάρων "τρομοκρατών" (Δ. Παπαϊωάννου, Κ. Χουλιάρα, Β. Ραπάνος, Δ. Κατσαρός). Στις 31/10 καταδικάζονται σε 25 χρόνια οι 4 πρώτοι και σε 6-8 οι υπόλοιποι.

Νοέμβριος

Ο μήνας των δικών, που χάρη στην άρση της προληπτικής λογοκρισίας προσελκύουν πλέον το ενδιαφέρον των εφημερίδων. Στις 3/11, δίκη ομάδας του ΡΦ στην Αθήνα. Καταδικάζονται η Π. Τσεμπελίκου (17 χρ), η Μ. Γιαραλή (15) κι ο Ν. Βουλέλης (8). Ακολουθεί (3-5/11) η δίκη κλιμακίου του ΠΑΜ, με καταδίκες του Τ. Μπενά και του Λ. Κολοβού σε ισόβια και των Λ. Γιαννακόπουλου, Στ. Πανταζόπουλου & Π. Κοσοβίτσα σε μικρότερες ποινές. Την επομένη (6/11) έρχεται η σειρά κλιμακίου του ΑΕΜ -Α. Αρκάς (20), Τρ. Καραγεωργίου (17), Σ. Κυπριώτου & Γ. Αλεβιζάκης- και του τροτσκιστικού Κομμουνιστικού Διεθνιστικού Κόμματος, με κύριο κατηγορούμενο το Γ.Φελέκη (8). Διάφορες μεμονωμένες περιπτώσεις αγωνιστών του ΠΑΜ εκδικάζονται το ίδιο διήμερο (5-6/11), με συνοπτικές διαδικασίες: Ν. Αναγνωστόπουλος (20 χρόνια), Χ. Καλαντζής (15), Μ. Καραπιπέρης (7), Χ. Κοντογεώργος (20), Θ. Σιδέρης (16), κά. Στη Θεσσαλονίκη, καταδίκη του Ρ. Βρανά (18,5 χρ) για τη μολότοφ στα γραφεία του ΝΑΤΟ (4/11).

Το δεύτερο δεκαπενθήμερο του Νοεμβρίου κρύβει μερικές εκπλήξεις. Κατηγορούμενοι (17-18/11) για σύσταση της φιλοβασιλικής οργάνωσης "Αόρατοι Αγωνισταί του Έθνους" και τη διανομή προκήρυξης που καλεί στο σαμποτάρισμα της παρέλασης με τη ρίψη πανιών μπροστά στα τανκς (!), οι Ν. Δούλγερ και Σ. Σαραντάκος αποκαλύπτουν ότι επί δεκαετίες έχουν πολεμήσει τον κομμουνισμό σαν στελέχη παρακρατικών οργανώσεων - ούτε οι ίδιοι ούτε οι 5 οπαδοί τους όμως γλιτώνουν τις ποινές (1-8,5 χρ). Ανάλογου περιεχομένου και η δίκη του λοχαγού Π. Μπούγα, αρχηγού (1964-68) της παρακρατικής "Αντικομμουνιστικής Οργανώσεως Ελλάδος", που καταδικάζεται σε 4 χρόνια για σύσταση μιας μη κατονομαζόμενης "παρανόμου οργανώσεως" (18/11).

Δεκέμβριος

Καταγγελία από το ΠΑΜ της δολοφονίας του συνδικαλιστή Χ. Τσίγκα. Έκρηξη βόμβας απέναντι απ' το "Ρεξ" στην Πανεπιστημίου (31/12).

 (Ελευθεροτυπία, 21/4/1997)

   ΕΙΣΑΓΩΓΗ     1967  1968  1969  1970  1971  1972  1973  1974    

www.iospress.gr