ΧΡΗΣΤΕΣ ΠΙΣΤΩΤΙΚΩΝ ΚΑΡΤΩΝ

Οι πολίτες με το πλαστικό φέσι 

1.   2.   3.

 

ΣΤΟ ΟΡΙΟ

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ
. Μια από τις σοβαρότερες επικρίσεις κατά των τραπεζών που εκδίδουν πιστωτικές κάρτες είναι ότι δεν ενημερώνουν ικανοποιητικά τους πελάτες τους για το τι ακριβώς συμβαίνει με την αποπληρωμή των χρεών τους (ετήσιο πραγματικό επιτόκιο, αριθμός δόσεων κ.ο.κ.). Ελεγχοι του υπουργείου Εμπορίου στις αρχές του 1994 είχαν καταλήξει σε δυσάρεστα συμπεράσματα ως προς την τήρηση της σχετικής (ελληνικής και κοινοτικής) νομοθεσίας, είχαν μάλιστα απειληθεί τότε πρόστιμα εναντίον συγκεκριμένων πιστωτικών οργανισμών. Οι ενδιαφερόμενες τράπεζες έσπευσαν να δηλώσουν ότι θα συμμορφωθούν.

ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ. Πάνω από 95 δισεκατομμύρια δρχ. χρωστούσαν τον Σεπτέμβριο του 1993 οι κάτοχοι των πιστωτικών καρτών που κυκλοφορούν στην Ελλάδα και υπολογίζονταν τότε σε 918.000. Το ποσό που καταβλήθηκε σε τόκους από τις κάρτες μέσα στην ίδια χρονιά υπολογιζόταν επισήμως σε 33 δισ. δρχ.

ΤΕΚΜΗΡΙΟ. Αμεση ήταν η αντίδραση των φορολογουμένων, όταν προ καιρού ανακοινώθηκε η πρόθεση της κυβέρνησης να περιλάβει στα τεκμήρια διαβίωσης τα ποσά που καταβλήθηκαν για τις δόσεις της πιστωτικής κάρτας. Τις μέρες που ακολούθησαν την αναγγελία του νέου φορολογικού μέτρου, η καταναλωτική κίνηση με πιστωτικές κάρτες μειώθηκε κατά 40%.

ΟΡΓΑΝΑ 1. Αφού όλα γίνονται πια μέσω πιστωτικών καρτών, μια βρετανική τράπεζα σκέφθηκε να προσφέρει στους πελάτες της μια κάρτα που θα τους δίνει τη δυνατότητα να ενισχύουν συστηματικά τις μεταμοσχεύσεις οργάνων. Οπως ανακοινώθηκε, για κάθε "κάρτα μεταμοσχεύσεων" που θα εκδίδεται και θα χρησιμοποιείται, η συγκεκριμένη τράπεζα θα πληρώνει δικαιώματα στο "Ιδρυμα Μεταμοσχεύσεων" της χώρας.

ΟΡΓΑΝΑ 2. Δεν είναι σπάνιες οι φορές που και οι αστυνομικοί δελεάζονται από το πλαστικό χρήμα, ιδιαίτερα όταν ανήκει σε άλλον: Στις 8/8/96, τέθηκε σε διαθεσιμότητα αστυφύλακας της Ασφάλειας Ρεθύμνου, επειδή αγόρασε ρούχα από κατάστημα του Λαυρίου χρησιμοποιώντας την κλεμμένη κάρτα ενός Αγγλου. Στις αρχές του περασμένου Σεπτεμβρίου, δόκιμος αστυφύλακας του Πολυδύναμου της Πλατείας Δημοκρατίας στη Θεσσαλονίκη έκλεψε την κάρτα της προϊσταμένης του και πήγε για ψώνια...

ΚΟΥΤΟΦΡΑΓΚΟΙ. Καρτοτηλέφωνα που λειτουργούν και με πιστωτική κάρτα διαθέτει από πέρυσι ο ΟΤΕ και φρόντισε να τα τοποθετήσει σε σημεία από όπου περνούν τουρίστες: αεροδρόμια, λιμάνια, σιδηροδρομικούς σταθμούς. Καλά και χρήσιμα τα τηλέφωνα, με μόνη διαφορά την τιμή τους. Για αστική κλήση, η πιστωτική κάρτα χρεώνεται αρχικά με 150 δραχμές, στις οποίες προστίθενται 15 δραχμές για κάθε επόμενο τρίλεπτο.

ΒΟΡΕΙΟΙ. Μια κάρτα μπορεί να στοιχίσει πολλά, ακόμη και την πρωθυπουργία. Στη Σουηδία, η Μόνα Σάχλιν, αντιπρόεδρος της κυβέρνησης που προαλειφόταν για την πρωθυπουργία, αναγκάστηκε να εγκαταλείψει την πολιτική, όταν έγινε γνωστό ότι είχε χρησιμοποιήσει την κρατική πιστωτική κάρτα της για να ψωνίσει προσωπικά είδη. Το γεγονός ότι αργότερα κατέβαλε από την τσέπη της όλα τα ποσά που είχε "δανειστεί" δεν στάθηκε αρκετό για να την απαλλάξει από το σκάνδαλο. Κάτι αντίστοιχο είχε συμβεί προ καιρού και με τον επικεφαλής της ομοσπονδίας δημοσίων υπαλλήλων της χώρας, ο οποίος είχε πληρώσει με την επαγγελματική του κάρτα το δείπνο που παρέθεσε σε αμερικανούς επισκέπτες.

ΙΔΕΕΣ. Με μια πιστωτική κάρτα επιχείρησαν προ καιρού οι "Κυριακάτικοι Τάιμς" να προσελκύσουν περισσότερους αναγνώστες. Με την κάρτα αυτή, οι αναγνώστες μπορούν να ψωνίζουν με έκπτωση διάφορα αγαθά, να αποκτούν φθηνά εισιτήρια για ταξίδια, να κάνουν διακοπές ευκαιρίας και να παίρνουν δωρεάν την εφημερίδα τους. Η σχετική καμπάνια με το σύνθημα "Από αυτή την Κυριακή ο κόσμος είναι λιγότερο ακριβός" σημείωσε μεγάλη επιτυχία. Είχαν προηγηθεί αρκετές εφημερίδες ("Γκάρντιαν", "Ομπζέρβερ", "Τάιμς", "Ντέιλι Τέλεγκραφ") με ανάλογες προσφορές ("Ε", 10/4/94).


ΔΙΑΒΑΣΤΕ

George Ritzer "Expressing America"
(εκδ. Pine Forge Press, Thousand Oaks 1994). Κοινωνιολογική προσέγγιση της παγκόσμιας επικράτησης των πιστωτικών καρτών, από έναν οπαδό του Βέμπερ και του Σίμελ. Η σαφής κριτική διάθεση τεκμηριώνεται σε αδιάσειστα στοιχεία.

Terry Galanoy "Charge It: Inside the Credit Card Conspiracy" (εκδ. Putnam, New York, 1980). Το πρώτο μεγάλο εγχείρημα ανάλυσης και απομυθοποίησης του πλαστικού πιστωτικού θαύματος των καρτών. Το βιβλίο καταλήγει στο ερώτημα: "Ποιος είναι πλαστικός; Η κάρτα σας ή εσείς ο ίδιος;"

Jerrold Mundis "How to Get Out of Debt and Live Prosperously" (εκδ. Bantam Books, Toronto 1988). Οδηγίες και μέθοδοι "αποτοξίνωσης" για τους βυθισμένους στα χρέη.


ΔΕΙΤΕ

Το χρήμα
(L' argent) του Ρομπέρ Μπρεσόν (1983). Το χρήμα ως πηγή όλων των κακών. Ταινία του γνωστού υπαρξιστή σκηνοθέτη, που προκάλεσε ποικίλες αντιδράσεις όταν πρωτοπροβλήθηκε.

Αντρες με τα όλα τους (Full Monty) του Πίτερ Κατάνεο (1997). Απολαυστική κωμωδία σχετικά με την αντιστροφή των έμφυλων ρόλων, λόγω των ανατροπών που επέφερε στις εργασιακές σχέσεις η νεοφιλελεύθερη πολιτική. Οι καταστροφικές επιπτώσεις της οικονομικής αναδιάθρωσης πάνω στα μεσαία στρώματα αποτυπώνονται εύγλωττα στην περίπτωση της συζύγου του εργοδηγού που, αγνοώντας την απόλυση του άντρα της, εξακολουθεί να επιδίδεται σε μανιακό shopping με την οικογενειακή πιστωτική κάρτα -μέχρι οι δικαστικοί επιμελητές, που έρχονται στο σπίτι της για να κατασχέσουν λόγω χρεών ό,τι βρούν, να της αποκαλύψουν την αλήθεια.

Μπίζνες στα Βαλκάνια του Βασίλη Μπουντούρη (1997). Σάτιρα των γνώριμων πλέον και από τα αστυνομικά δελτία πτυχών της ελληνικής διείσδυσης στο βαλκανικό μας περίγυρο. Στο φινάλε της ταινίας, ο πρωταγωνιστής, που έχει πέσει θύμα διάρρηξης, υποχρεώνεται να πληρώσει και τις αγορές που έκαναν οι κλέφτες της πιστωτικής του κάρτας.

(Ελευθεροτυπία, 22/11/1998)

 

www.iospress.gr                                   ΠΡΩΤΟ ΜΕΡΟΣ  -  ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ