ΟΙ "ΠΕΡΙΑΝΔΡΟΙ" ΤΩΝ ΜΜΕ


Ο ρατσισμός και οι υψηλοί προστάτες 

1.   2.   3.

 

Κανείς δεν αρνείται ότι τα τελευταία χρόνια η επιρροή των ΜΜΕ (ειδικά των ηλεκτρονικών) διαρκώς επεκτείνεται σ' όλους τους τομείς της κοινωνίας. Συνεπώς η ευθύνη τους και στην εξέλιξη του ρατσιστικού φαινομένου -όπως και του συγγενούς εθνικιστικού δηλητηρίου- είναι σημαντική. Είναι επίσης γνωστό ότι κανείς δεν αποδέχεται (και πολύ περισσότερο δεν διεκδικεί) την ιδιότητα του ρατσιστή για τον εαυτό του. Ακόμα και οι επαγγελματίες κήρυκες του φυλετικού ή θρησκευτικού μίσους απέναντι στους "Αλλους" είναι έτοιμοι να διαρρήξουν τα ιμάτιά τους, όταν τολμήσει κανείς να τους χαρακτηρίσει ρατσιστές. Η διαπίστωση αυτή ισχύει ασφαλώς και για τους ανθρώπους των μέσων ενημέρωσης. Αν και η λέξη ρατσισμός (ή ρατσιστής) έχει γίνει καραμέλα (και) στο στόμα των δημοσιογράφων, η χρήση της περιορίζεται στην καταγγελία κάποιου άλλου.
Η διάθεση αυτή να ξορκίζουμε την ιδιότητα του ρατσιστή αποδίδοντάς την σε άλλους -αφού πρώτα φροντίσουμε να την τοποθετήσουμε μέσα σε ένα χαώδες ιδεολογικό περιβάλλον- μαρτυρείται και στις διατυπώσεις που αναφέρονται στο "συλλογικό εγώ". Εδραιωμένες βεβαιότητες οδηγούν "έγκυρους" και προβεβλημένους δημοσιογράφους να πιστεύουν (ή να υποκρίνονται πως πιστεύουν, για να κολακεύσουν το ακροατήριο τους) ότι "εμείς οι Ελληνες δεν είμαστε ρατσιστές". Η πραγματικότητα, ωστόσο, τους διαψεύδει τραγικά. Και, φυσικά, δεν μπορούν να ξεμπερδέψουν εύκολα οι ταγοί των μέσων κατηγορώντας τους άλλους (όσους δεν μοιράζονται μαζί τους την ίδια στρεβλή πεποίθηση) ότι είναι "ανθέλληνες", "ύποπτοι" και άλλες τέτοιες ψυχροπολεμικές ανοησίες.
Ας δούμε το πρόσωπο του σύγχρονου ρατσιστή, μέσα από την εικόνα που προβάλλουν τα ΜΜΕ. Μια πρώτη κατηγορία προσώπων που προβάλλονται για να μας εξηγήσουν ότι στην Ελλάδα δεν υπάρχει ρατσισμός είναι οι ίδιοι οι κατ' επάγγελμα ρατσιστές. Δηλωμένοι οπαδοί του εθνικοσοσιαλισμού, καραμπινάτοι χουντικοί, διάφοροι σεσημασμένοι της παλαιάς και νέας εθνικοφροσύνης, κυνηγοί εβραϊκών κεφαλών και άλλοι παρόμοιοι καλούνται να βοηθήσουν την κοινή γνώμη να διαμορφώσει άποψη για το ρατσισμό! Να θυμηθούμε ότι το πρώτο ξέπλυμα αυτών των συμπλεγματικών προσώπων είχε επιτευχθεί την περίοδο του πρόσφατου εθνικιστικού παροξυσμού. Αλλωστε, το όχημα που διαλέγουν οι ρατσιστές για να προπαγανδίσουν τις εγκληματικές ιδέες τους είναι γνωστό: Πάνω απ' όλα η Ελλάδα κι ο ελληνισμός. Ο Πλεύρης κι ο Μιχαλολιάκος, ο "Περίανδρος" κι οι "Ελληνόψυχοι" του Στόχου μ' αυτόν τον τρόπο πλασάρονται στο ευρύ κοινό. Με την ιδιότητα του ακραιφνούς Ελληνα, του ειδικού επί των λεγόμενων εθνικών θεμάτων, μας παρουσιάζονται στα τοκ σόου για να πειστούν οι θεατές ότι πρέπει να τους ακούσουν. Η ευθύνη των ΜΜΕ είναι προφανής. Και δεν μιλάμε μόνο για τα καλτ δεξιά κανάλια σαν το Tele-City (του φίλου της Χρυσής Αυγής και της "4ης Αυγούστου", βουλευτή της δεξιάς, Γιώργου Καρατζαφέρη) ή για το χουντικό ΤΗΛΕ- ΤΩΡΑ. Εκείνο που πρέπει να υπογραμμίσουμε είναι ότι αυτού του είδους τα ανυπόληπτα πρόσωπα προσκαλούνται στα καθιερωμένα ΜΜΕ και μάλιστα δίπλα σε δημοκράτες συνομιλητές. Εσκεμμένα ή όχι (δεν έχει καμιά σημασία), τα μέσα παρουσιάζουν τις προκλητικά ρατσιστικές απόψεις ως "ισοδύναμες", "λογικές", "νόμιμες" και εν τέλει ισότιμες απόψεις, άρα συζητήσιμες.
Τα πράγματα δεν θα ήταν τόσο άσχημα, αν έμεναν σ' αυτό το σημείο. Στο κάτω-κάτω της γραφής, όσες φορές και να δεί κανείς τους "Περίανδρους" στο γυαλί, δεν είναι εύκολο να ταυτιστεί με τη φιλοσοφία του Γκέμπελς ή τη σκέψη Λαδά. Το πρόβλημα γίνεται σοβαρότερο, αν σκεφτούμε πόσα από τα άλλα, τα πολύ αγαπημένα πρόσωπα των ΜΜΕ, έχουν τη δική τους ευθύνη στην ανάπτυξη του ρατσιστικού φαινομένου. Αν τα μέσα ήταν πιο προσεκτικά, αν δεν ενδιαφέρονταν σχεδόν αποκλειστικά για τα συμφέροντα που εκπροσωπούν και για την αύξηση της πελατείας τους, δεν θα υπέτασσαν με τέτοιο κυνισμό την πολιτική και ηθική τους ευθύνη στα πάσης φύσεως γραφεία δημοσίων σχέσεων. Θα τολμούσαν, δηλαδή, να σχολιάσουν τις ρατσιστικές πλευρές του δημόσιου λόγου και έργου προσωπικοτήτων της εμβέλειας ενός Αβραμόπουλου ή ενός Χριστόδουλου, π.χ.
* Ο δήμαρχος Αθηναίων, κάτω από την επήρεια άγνωστο ποιων συμβούλων, αντικατέστησε το σύμβολο της πρωτεύουσας, το κεφάλι δηλαδή της Αθηνάς, με ένα σταυρό πάνω σε κύκλο. Οι "ελληνοχριστιανικές" επιδράσεις είναι φανερές. Αλλά το μυστικό του νέου σήματος είναι χειρότερο: ταυτίζεται με τον κέλτικο σταυρό, το κατεξοχήν δηλαδή σινιάλο των απανταχού ναζιστών και ρατσιστών. Ενα σήμα που έχει τεθεί εκτός νόμου στη Γερμανία, επειδή θεωρείται ισοδύναμο με τον αγκυλωτό σταυρό. Μόνο η "Ε" τόλμησε τότε, που παρουσιάστηκε το νέο σύμβολο της πόλης, να γράψει γι αυτή την ανατριχιαστική "σύμπτωση". Οσο για τον δημοφιλέστατο δήμαρχο, εκείνη την εποχή, προτιμούσε να συνομιλεί με τον φίρερ του Tele-City, τον Πλεύρη, δεχόμενος μάλιστα το δημόσιο φασιστικό φροντιστήριό του για το πως να πολιτεύεται έναντι των ξένων, για ποιο λόγο πρέπει να αντικατασταθούν τα αγάλματα της "διεφθαρμένης" αφηρημένης τέχνης και ιδίως οι προτομές Εβραίων, σαν αυτή του Καρόλου Κουν. Το επιχείρημα ότι ο καλός δήμαρχος ακούει προσεκτικά όλες τις απόψεις, φοβόμαστε ότι καταρρέει από μόνο του.
* Ο Αρχιεπίσκοπος, που κι αυτός εννοεί να εμφανίζεται ως ανοιχτός προς όλο το χριστεπώνυμο πλήθος, συνεργάζεται στενά με τον άλλο επαγγελματία του ρατσισμού και του πολέμου. Οι προσωπικές και ιδεολογικές σχέσεις του λαοφιλούς ιεράρχη με τον Καψάλη του Στόχου είναι ήδη γνωστές. Ο ίδιος ο Καψάλης δημοσιεύει επιστολές που του στέλνει ο Χριστόδουλος για να εξάρει το εθνικό έργο της ναζιστικής φυλλάδας. Αλλά και από τις στήλες του "Βήματος" ο Χριστόδουλος έχει σερβίρει περίτεχνα τις ανοιχτά ρατσιστικές του θέσεις -πάντοτε εν ονόματι του έθνους, βεβαίως. Αναφερόμαστε ιδιαίτερα στο άρθρο του "Ο Ελληνισμός και η Ευρώπη" (19.1.1997), όπου αναφέρεται στην "ιδιοπροσωπία του Ελληνισμού", επιμένοντας στο φυλετικό περιεχόμενο που έχει η ελληνική μας ταυτότητα. "Εναντι του κατακτητή έχουμε θρησκευτική αλλά και φυλετική διαφορά", γράφει. "Είμαστε το γένος. Το Εθνος διαφέρει από το γένος: δεν πρόκειται για μια φυλή, αλλά για ανθρώπους διαφορετικής φυλής, που έχουν την ίδια γλώσσα, τον ίδιο κοινό πολιτισμό, την ίδια παιδεία, τις ίδιες κοινωνικές αξίες. Από τότε που εχάσαμε την ταυτότητα που μας έδωσε η Εκκλησία πάψαμε να είμαστε Γένος", καταλήγει με λύπη. Τα δύο χαϊδεμένα παιδιά των ΜΜΕ με τη διαρκή παρουσία τους στο δημόσιο χώρο, νομιμοποιούν όλη την υποκουλτούρα των Πλεύρηδων και των Καψάληδων. Και γι' αυτή τους τη λειτουργία, οι προβεβλημένοι μας ταγοί δεν βρίσκουν σχεδόν καμιά αντίσταση στο χώρο των μέσων.
Αυτά προσπαθήσαμε να εξηγήσουμε στο πρόσφατο δημοσιογραφικό συνέδριο της Σαμοθράκης, σημειώνοντας και τα αυξανόμενα κρούσματα ρατσιστικών παρεκκλίσεων που εντοπίζονται και στον ιστορικά προσδιοριζόμενο ως προοδευτικό χώρο. Μόνο που σήμερα δεν είναι πια προοδευτικός. Αναφερθήκαμε στην πολεμική που δεχτήκαμε όταν τολμήσαμε, σε σειρά άρθρων μας, να συγκρίνουμε την όποια εγκληματικότητα των Αλβανών στην Ελλαδά με εκείνη των συμπατριωτών μας στις ΗΠΑ τις πρώτες δεκαετίες του αιώνα. Το συμπέρασμά μας ήταν τεκμηριωμένο και σαφές: όπως και να το κάνουμε, "υπήρξαμε κι εμείς Αλβανοί". Αυτό δεν μπορούσε να χωρέσει στο μυαλό ούτε και ορισμένων "προοδευτικών", μέσα κι έξω από τη δημοσιογραφική οικογένεια, μέσα κι έξω από τα δημοκρατικά κόμματα. Οι αναγνώστες μας θα θυμούνται τη ...σπουδαία επιχειρηματολογία που αντιμετωπίσαμε από τους θιγμένους Ελληνες που εξακολουθούν αυτάρεσκα να τοποθετούνται στον δημοκρατικό χώρο.
Ανάλογες κριτικές δεχτήκαμε και στη Σαμοθράκη. Από τη μια το παλιό προσωπικό της εθνικοφροσύνης, όπως εκφράζεται μέσω των λίγων πλέον, τουρκοφαγικών και ρατσιστικών εντύπων της Μακεδονίας και της Θράκης, και από την άλλη άνθρωποι σαν τον βουλευτή του ΔΗΚΚΙ Γιάννη Δημαρά, που έγινε έξαλλος επειδή στη συζήτηση δεν μιλήσαμε για την καταπίεση των Ελλήνων στην Τουρκία και την Κύπρο. Δεν ήξερε ότι το θέμα του συνεδρίου ήταν άλλο, ή δεν μπορούσε να ακούσει καν ότι στην Ελλάδα υπάρχει, δυστυχώς, ρατσισμός; Ο θυμός του ήταν τέτοιος, που παρά λίγο να έρθει και στα χέρια με έναν Κύπριο δημοσιογράφο, όταν αυτός υπενθύμισε ότι πριν από το πραξικόπημα στην Κύπρο (και τον Αττίλα). οι Γριβικοί είχαν κόψει κάτι κεφάλια Τουρκοκυπρίων.

(Ελευθεροτυπία, 19/7/1998)

 

www.iospress.gr                                   ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΟ ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ