Η δήμαρχος Φιλοθέης υποστηρίζει ότι δεν υπάρχει «Πλατεία Μαλαματιανού» με τη νομική έννοια



«Δεν υπάρχει πλατεία»

 



Η δήμαρχος Φιλοθέης Ελένη Παναγιωτοπούλου αντιδρά με επιστολή της προς την «Ε» για το ρεπορτάζ που δημοσιεύτηκε στη στήλη αυτή στις 13 Ιουλίου και αφορούσε την τύχη της «Πλατείας Μαλαματιανού»

Η κυρία Παναγιωτοπούλου παραπονείται στον «Ιό», υποστηρίζοντας ότι δεν πάρθηκε υπόψη η γνώμη της, και αναπτύσσει τα δικά της επιχειρήματα. Η απάντηση του «Ιού» δημοσιεύεται σε διπλανές στήλες.

Ακολουθεί η άποψη της δημάρχου.



1) Οπως είναι γνωστό σε όλους όσοι έχουν έστω και ελάχιστες νομικές γνώσεις, ο έγκυρος χαρακτηρισμός ενός χώρου ως χώρου κοινοχρήστου (δηλαδή άλση, πλατείες, δρόμοι) ή χώρου κοινωφελούς χρήσεως (δηλαδή σχολεία, Δημαρχείο, δημοτικές αγορές κ.ά) ή χώρου οικοδομικού τετραγώνου (δηλαδή ιδιωτικού οικοδομήσιμου χώρου) γίνεται αποκλειστικά και μόνο από το εγκεκριμένο σχέδιο πόλεως. Σύμφωνα με το εγκεκριμένο από το 1933 σχέδιο πόλεως της Φιλοθέης, ο επίμαχος χώρος χαρακτηρίζεται ως ένα κοινό και οικοδομήσιμο οικοδομικό τετράγωνο (13α) και όχι ως κοινόχρηστος χώρος πλατείας. Αργότερα, τη δεκαετία του 1950, ο χώρος χαρακτηρίστηκε χώρος Δημοτικής Αγοράς (Παλιά Αγορά) και αποτέλεσε έναν από τους τρεις μοναδικούς χώρους αγοράς της Φιλοθέης, όπου ανοικοδομήθηκε σύμπλεγμα δημοτικών καταστημάτων και το Δημαρχείο Φιλοθέης. Υστερα από μακροχρόνιους δικαστικούς αγώνες, η κυριότητα του χώρου αυτού (Παλαιά Αγορά), όπως και του χώρου της Ανω Αγοράς που βρίσκεται στην Ανω Φιλοθέη, παραχωρήθηκε από τον Οικοδομικό Συνεταιρισμό Φιλοθέης στην τότε Κοινότητα Φιλοθέης. Στο σχετικό συμβόλαιο αναφέρεται αφηγηματικά ότι ο χώρος αυτός της Παλιάς Αγοράς έχει ονομαστεί πλατεία Μαλαματιανού προς τιμήν του αρχικού ιδιοκτήτου, γεγονός το οποίο δεν έχει καμιά νομική αξία για τον χαρακτήρα του χώρου ως κοινόχρηστου ή μη, διότι τούτο καθορίζεται μόνο από το σχέδιο πόλεως και όχι από ιδιωτικά συμβόλαια.

2) Μεταξύ των καταστημάτων της παλιάς αγοράς λειτουργεί ανέκαθεν το μοναδικό στη Φιλοθέη κατάστημα καφεζαχαροπλαστείου. Τις τελευταίες δεκαετίες το κατάστημα τούτο είχε εκμισθωθεί στην επιχείρηση Αϊδίνη με χρήση καφεζαχαροπλαστείου-εστιατορίου και με μηνιαίο μίσθωμα 664.000 δρχ. Μετά τη λήξη της μισθώσεως το έτος 24/2/ 2000, ο Δήμος Φιλοθέης προκήρυξε, όπως είχε υποχρέωση από τον νόμο, δημόσιο πλειοδοτικό διαγωνισμό, στον οποίο ανεκηρύχθη πλειοδότης ο κ. Αχιλλέας Κυριακόπουλος με μηνιαίο μίσθωμα 6.153.220 δρχ. Η δημοπρασία αυτή διενεργήθηκε με βάση τις ίδιες ακριβώς νομικές διατάξεις όπως και όλες οι προηγούμενες στο παρελθόν, (δηλαδή ως εκμίσθωση δημοτικού καταστήματος και όχι ως παραχώρηση χρήσεως κοινόχρηστου χώρου), σχετικές δε προσφυγές των περιοίκων που αμφισβητούσαν τη νομιμότητα της δημοπρασίας απερρίφθησαν από το Συμβούλιο της Επικρατείας. Είναι εξάλλου χαρακτηριστικό ότι η νέα εκμίσθωση έγινε με πολύ αυστηρότερους όρους από τις προηγούμενες, για την προστασία των περιοίκων από κάθε όχληση (κατάργηση της χρήσεως εστιατορίου, απαγόρευση χρήσεως catering, δεξιώσεων, μουσικής, υποχρεωτική παύση λειτουργίας στις 12 το βράδυ, αυτόματη λύση της μισθώσεως σε περίπτωση παραβάσεως των όρων της μισθώσεως κ.λπ.).

3) Ορισμένοι όμως περίοικοι του ανωτέρω χώρου εκ των οποίων και μερικοί ισχυροί και επώνυμοι, δεν εννοούν να αποδεχθούν το πραγματικό γεγονός ότι κατοικούν γύρω από την Παλιά Αγορά της Φιλοθέης, που δημιουργήθηκε και λειτουργεί από το 1935, και όχι δίπλα σε άλσος ή κοινόχρηστη πλατεία και προσπαθούν με κάθε είδους ενέργειες να ματαιώσουν τη λειτουργία του καφεζαχαροπλαστείου και να στερήσουν από Φιλοθεάτες όχι μόνο το μοναδικό παραδοσιακό τόπο αναψυχής και συναναστροφής (αφού η ίδρυση καφεζαχαροπλαστείου απαγορεύεται σε οποιοδήποτε άλλο σημείο της Φιλοθέης) αλλά και από το ίδιο το Δημαρχείο τους. Στην αρχή επεχείρησαν να εξεγείρουν την κοινή γνώμη ισχυριζόμενοι ότι το εν λόγω κέντρο θα αποτελέσει στέκι παρανόμων, πόλο έλξεως προσώπων από άλλες συνοικίες. Η μέχρι σήμερα άψογη λειτουργία του καφεζαχαροπλαστείου δικαίωσε τη Δημοτική Αρχή και διέλυσε τις ανησυχίες όσων καλοπίστων είχαν παρασυρθεί από τις παραπάνω φήμες. Στη συνέχεια οι ίδιοι περίοικοι επεδίωξαν τη διακοπή λειτουργίας της επιχειρήσεως με τη διαδικασία των ασφαλιστικών μέτρων στα πολιτικά δικαστήρια, αφού απέτυχαν στο Συμβούλιο της Επικρατείας το οποίο δικαίωσε τον Δήμο και απέρριψε τις προσφυγές τους. Απαντώντας στις αλλεπάλληλες αυτές δικαστικές ενέργειες των περιοίκων και προκειμένου να δοθεί ένα ήρεμο και πολιτισμένο τέλος στην ιστορία αυτή, ο Δήμος δεν είχε άλλη οδό παρά να προσφύγει με αναγνωριστική αγωγή στο αρμόδιο πολιτικό δικαστήριο για να διευκρινιστεί με τον πλέον αντικειμενικό τρόπο ποιος είναι ο χαρακτήρας του επίμαχου χώρου, αν δηλαδή πρόκειται για χώρο κοινόχρηστο πλατείας, όπως ισχυρίζονται οι περίοικοι, ή για κοινωφελή χώρο δημαρχείου και δημοτικής αγοράς όπως ισχυρίζεται ο Δήμος. Οι συντάκτες του "Ενημερωτικού Δελτίου του Συλλόγου για τη Διατήρηση της Φυσιογνωμίας της Φιλοθέης" (ο οποίος ιδρύθηκε το έτος 2000 από τους περιοίκους της Παλιάς Αγοράς και ασχολείται έκτοτε σχεδόν αποκλειστικά και μόνον με το θέμα αυτό, παραμένοντας αδιάφορος για τα καυτά περιβαλλοντικά προβλήματα της Φιλοθέης, όπως οι παράνομες χρήσεις γης, η μεταφορά συντελεστού Δομήσεως κ.λπ.) θα έπρεπε να επικροτούν την ενέργεια αυτή του Δήμου την οποία οι ίδιοι προκάλεσαν και όχι να διαμαρτύρονται.

4) Τα τελευταία οκτώ χρόνια ο Δήμος Φιλοθέης αγωνίστηκε με επιτυχία για την προστασία του φυσικού και οικιστικού περιβάλλοντος της Φιλοθέης και κατόρθωσε να αποτρέψει την υποβάθμισή του. Με τον ίδιο ζήλο που αποκρούσαμε τις παράνομες επαγγελματικές χρήσεις που απειλούν τη φυσιογνωμία του δήμου μας, με τον ίδιο ζήλο θα υπερασπιστούμε τις τρεις πατροπαράδοτες αγορές μας. Είναι ακριβώς η ύπαρξη των τριών αυτών κατοχυρωμένων από το σχέδιο πόλεως αγορών, που μας επιτρέπει να φέρουμε οι ίδιοι τα πολεοδομικά μας βάρη και να εξυπηρετούμε τις ανάγκες των κατοίκων μας, χωρίς να επιβαρύνουμε άλλες περιοχές, δικαιώνοντας έτσι το αίτημά μας να μην επιτραπούν στη Φιλοθέη οι διάσπαρτες επαγγελματικές χρήσεις. Οποιοι επέλεξαν να κατοικήσουν δίπλα στις αγορές αυτές οφείλουν να το αποδεχτούν, όσο επώνυμοι κι αν είναι, όπως αποδέχονται τα ανάλογα βάρη τους εκείνοι που κατοικούν δίπλα στα σχολεία, στην εκκλησία, στα γήπεδα, στον κινηματογράφο και όλους εκείνους τους χώρους κοινωφελών χρήσεων που μας επιτρέπουν να είμαστε ένας αυτοτελής και αυτάρκης οικισμός.

Και μια τελευταία λέξη για την κωμικοτραγική κατηγορία ότι αυξήσαμε υπέρμετρα τα έσοδα του δήμου μας. Ζούμε σε μια χώρα όπου η συνήθης μομφή που αποδίδεται στις Δημόσιες και Δημοτικές αρχές είναι ότι παραχωρούν τη Δημόσια περιουσία έναντι εξευτελιστικού τιμήματος και ιδιοποιούνται τη διαφορά. Εμάς μας κατηγορούν για το αντίθετο. Αποδεχόμαστε την κατηγορία και δηλώνουμε υπερήφανοι γ' αυτό.


Η απάντηση του «Ιού»


ΤΟ ΑΡΧΙΚΟ παράπονο της δημάρχου περί δημοσιογραφικής δεοντολογίας, το οποίο συνόδευε την επιστολή της, είναι ανυπόστατο. Κατά το ρεπορτάζ συμβουλευτήκαμε με μεγάλη προσοχή τις απόψεις της δημοτικής αρχής, όπως αυτές διατυπώνονται κατά τον πλέον εμπεριστατωμένο τρόπο στην πολυσέλιδη αγωγή, την οποία κατέθεσε η Δήμαρχος εναντίον 58 δημοτών και ενός σωματείου της πόλης της -οι οποίοι δεν είναι "περίοικοι, ισχυροί και επώνυμοι", που ενδιαφέρονται αποκλειστικά για την ησυχία τους. Στο κείμενο της αγωγής περιλαμβάνεται το ιστορικό αλλά και όλα τα επιχειρήματά της, πολύ αναλυτικότερα και σαφέστερα διατυπωμένα από αυτά που αναφέρει στην επιστολή. Από το ρεπορτάζ του «Ιού» γινόταν σαφές σε κάθε αναγνώστη ότι είχαμε στα χέρια μας και κάναμε χρήση αυτού του επίσημου κειμένου της δημοτικής αρχής. 

Αυτή άλλωστε η αγωγή (την οποία υπέβαλε μόνη της, δίχως απόφαση Δημοτικού Συμβουλίου) υπήρξε η αιτία που ασχοληθήκαμε με την υπόθεση, εφόσον ζητεί από το δικαστήριο να απαγορεύσει σ' αυτούς τους δημότες να κάνουν χρήση ενός χώρου του δήμου, ο οποίος μέχρι πρότινος ονομαζόταν πλατεία και ο οποίος περιλαμβάνει το Δημαρχείο!

Γι' αυτό το πρωτοφανές αίτημά της δεν αναφέρει τίποτα η δήμαρχος στο μακροσκελές της κείμενο. Οπως δεν αναφέρει τίποτα για την αποκαθήλωση των μαρμάρινων πινακίδων με την ένδειξη «Πλατεία Μαλαματιανού» από τον επίδικο χώρο και τις δικαστικές αποφάσεις που δικαιώνουν -έστω και προσωρινά- τους διαμαρτυρόμενους δημότες και επιβάλλουν την αποκατάσταση των προσβάσεων στην (μέχρι πρότινος) πλατεία. 

Η δήμαρχος επικαλείται άστοχα "αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας" το οποίο, όπως γνωρίζει, ποτέ δεν απέρριψε την ουσία των αιτήσεων των συμπολιτών της, αλλά έκρινε τον εαυτό του αναρμόδιο, παραπέμποντας τη διαφορά στα πολιτικά δικαστήρια. Στην επιστολή της επαναλαμβάνει τους νομικούς της ισχυρισμούς, πιστεύοντας ότι θα δικαιωθεί. Αυτό όμως θα το κρίνει το Πολυμελές Πρωτοδικείο το φθινόπωρο. Αρκούμαστε εδώ να μεταφέρουμε τη φωνή διαμαρτυρίας του Κωνσταντίνου Μαλαματιανού, εγγονού του ιδρυτή και πρώτου κοινοτικού άρχοντα της Φιλοθέης, τον οποίο τιμούσε (μέχρι πρότινος) η «Πλατεία Μαλαματιανού».

Ο κ. Μαλαματιανός πληροφορήθηκε όλο το θέμα από το δικό μας δημοσίευμα και αισθάνεται την ηθική υποχρέωση να ασχοληθεί προσωπικά με την υπόθεση. Εκφράζει το παράπονο που κανείς δεν μπήκε στον κόπο να τον ενημερώσει σχετικά και ανακοινώνει ότι θα μελετήσει προσεκτικά όλα τα στοιχεία προτού πάρει θέση. Οι απόψεις του, βέβαια, για τη "μη πλατεία" είναι ξεκάθαρες: "Δεν μπορώ να ξέρω προκαταβολικά ποιος λέει την αλήθεια, απλά πρέπει να κάνω κάτι γιατί, όπως λέει ο λαός μας, θα τρίζουν τα κόκαλα του παππού μου και του πατέρα μου. Βέβαια εάν μιλάμε για τετελεσμένα γεγονότα, ας είναι καλά και το πρόγραμμα Καποδίστριας που έδωσε φτερά στις δημοτικές αρχές για παρόμοιες ενέργειες. Εγώ ένα πράγμα ξέρω, ότι από τότε που γεννήθηκα και μεγάλωσα στον υπέροχο αυτό Δήμο που ίδρυσε ο παππούς μου, αλλά και στην ηλικία των 30 που παντρεύτηκα και έφυγα από τη Φιλοθέη, η πλατεία του δημαρχείου της Φιλοθέης φέρει το όνομα του Κωνσταντίνου Μαλαματιανού. Τώρα που έφυγε η μαρμάρινη πλάκα θα το δούμε πώς και γιατί έγινε. Επίσης η προτομή του παππού μου βρίσκεται έξω από την είσοδο του δημαρχείου, στην πλατεία Κωνσταντίνου Μαλαματιανού από τα τέλη της δεκαετίας του '70 ή αρχές της δεκαετίας του '80».

Ελπίζουμε οι εξηγήσεις της δημάρχου προς τον εγγονό του ιδρυτή της Φιλοθέης να είναι πειστικότερες από την επιστολή της.

 

(Ελευθεροτυπία, 27/7/2002)

 

www.iospress.gr