Στις ίδιες εγκαταστάσεις συνυπάρχουν τρόφιμα και επικίνδυνα χημικά δίπλα σε προστατευόμενο βιότοπο




Ο καλός ο μύλος αλέθει και λίπασμα

 

 
Η είδηση που δημοσιεύσαμε στην πλαϊνή στήλη το περασμένο Σάββατο φαινόταν απίστευτη. Πώς είναι δυνατόν να συνυπάρχουν δημητριακά και λιπάσματα στις ίδιες εγκαταστάσεις; 

Το ρεπορτάζ, δυστυχώς, επιβεβαιώνει την καταγγελία των κατοίκων της περιοχής. Αν συναινέσει, την προσεχή Τετάρτη, το νομαρχιακό συμβούλιο Μαγνησίας, οι Μύλοι Λούλη ΑΕ στον όρμο Αγιο Ιωάννη, στη Σούρπη του Αλμυρού Μαγνησίας, θα "φιλοξενούν" πλέον και την εταιρεία συσκευασίας και αποθήκευσης λιπασμάτων Αμαλιάπολις ΑΒΕΕ.

- Τι κι αν αντιδρούν οι κάτοικοι της περιοχής, οι οποίοι κατάλαβαν -μάλλον καθυστερημένα- ότι μια επένδυση δεν σημαίνει αναγκαστικά και ανάπτυξη. Μπορεί να σημαίνει και υποβάθμιση ή καταστροφή της περιοχής.

- Τι κι αν διαμαρτύρεται εγγράφως ο Δήμαρχος της Σούρπης, δηλώνοντας ότι "είναι αντίθετος στην εγκατάσταση εργοστασίου λιπασμάτων στην Αμαλιάπολη, που αφορά συσκευασία και αποθήκευση λιπασμάτων".

- Τι κι αν το Δημοτικό Συμβούλιο έχει ομόφωνα απορρίψει παρόμοια πρόταση πριν από 8 μήνες.

- Τι κι αν η περιοχή θεωρείται προστατευόμενη, κατά τις επίσημες μελέτες που συντάχθηκαν σύμφωνα με τις οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ενωσης;

Η "ανάπτυξη" είναι αδυσώπητη και η εταιρεία εξασφαλίζει τη μία έγκριση μετά την άλλη.

Από το Αγιον Ορος...

Οι Μύλοι Λούλη ΑΕ (πρώην Κυλινδρόμυλος Λούλη ΑΕ) δεν είναι μια τυχαία εταιρεία. Ο μεγαλομέτοχός της, κ. Κώστας Λούλης, έχει κατορθώσει να βρεθεί στην κορυφή της ελληνικής αλευροβιομηχανίας μέσω της "επιθετικής" εξαγοράς του βασικού του ανταγωνιστή, των Μύλων Αγίου Γεωργίου, το 1999. Στην Αμαλιάπολη οι εγκαταστάσεις Λούλη περιλαμβάνουν κυλινδρόμυλο μαλακού και σκληρού σίτου, σιλό έτοιμων προϊόντων 6.000 τόνων, σιλό δημητριακών 55.000 τόνων, αποθήκες χωρητικότητας 25.000 τόνων και λιμενικές εγκαταστάσεις με δυνατότητα ταυτόχρονης φορτοεκφόρτωσης τεσσάρων πλοίων. "Λιμένα Λούλη" ονομάζει με περηφάνια τις εγκαταστάσεις αυτές η εταιρεία. Ο σχεδιασμός της μονάδας ξεκίνησε το 1991 και ολοκληρώθηκε πριν από λίγους μήνες. 

Ο κ. Λούλης είναι πολυπράγμων, όπως αποδεικνύεται από το διορισμό του ως διοικητή του Αγίου Ορους, κατά την περίοδο της πρωθυπουργίας Τζαννετάκη, το 1989. Στη θέση αυτή παρέμεινε μέχρι το 1991. Υπήρξε άλλωστε προσωπική και ...παράνομη επιλογή του κ. Μητσοτάκη - όπως ομολόγησε ο επίτιμος στη Βουλή το 1996. Εκείνη την εποχή ήταν κορυφαίο στέλεχος της Νέας Δημοκρατίας στο νομό Μαγνησίας. Από το 1990 έως το 1996 είχε στην κατοχή του και τη μεγαλύτερη εφημερίδα της περιοχής, την ιστορική "Θεσσαλία". Ο μόνος που αντιδρούσε στον ανερχόμενο επιχειρηματία και πολιτικό στέλεχος ήταν ο συντοπίτης και μέχρι πρότινος ομοϊδεάτης του, νεοδημοκράτης πολιτευτής Γιώργος Σούρλας. Ο κ. Σούρλας κατέθεσε και ερώτηση στη Βουλή, το 1996, ζητώντας από την κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ να ελέγξει τη θητεία του κ. Λούλη στο Αγιον Ορος, αφήνοντας αιχμές για την "παρουσία του κ. Λούλη στην πρώτη γραμμή της προεκλογικής συγκέντρωσης του κ. Σημίτη στο Βόλο" και για την "έκδοση από τον κ. Λαλιώτη, σε χρόνο-ρεκόρ, της απόφασης μετεγκατάστασης βιομηχανικής μονάδας του κ. Λούλη, και μάλιστα ακυρώνοντας αρνητική απόφαση της Περιφέρειας Θεσσαλίας". 

...στον Αγιο Ιωάννη

Η ουσία της υπόθεσης είναι ότι αυτή η τεράστια μονάδα έχει χτιστεί σε μια περιοχή ιδιαίτερου φυσικού κάλλους και γειτονεύει με την προστατευόμενη περιοχή "Ελος-υγροβιότοπος Σούρπης". Για να χτιστούν οι εγκαταστάσεις των Μύλων Λούλη ΑΕ έγινε σοβαρή επέμβαση στο φυσικό τοπίο, και εξαφανίστηκε ολόκληρος λόφος, ενώ τα πετρώματα των εκχερσώσεων ρίχτηκαν στον αβαθή υγρότοπο του όρμου, προκειμένου να επεκταθεί η ξηρά και να δημιουργηθεί λιμενοβραχίονας με παράλληλη εκβάθυνση και βίαιη μετατροπή του υποθαλάσσιου πυθμένα. 

Ο κόλπος της Σούρπης είναι ένας κλειστός κόλπος, όπου η θάλασσα δεν ανανεώνεται όπως σε ένα ανοικτό πέλαγος, και οι θαλάσσιες μεταφορές χημικών ουσιών πάντα εγκυμονούν κινδύνους μόλυνσης από ατυχήματα ή εγκληματικές ενέργειες. Στην επιστημονική μελέτη Natura 2000 η περιοχή "Ελος Σούρπης - Κουρί Αλμυρού" καταγράφεται ως προστατευόμενη περιοχή Β' κατηγορίας, υπό τον κωδικό GR-1430002, επειδή αποτελεί χώρο αναπαραγωγής και ανάπτυξης του γόνου των ψαριών. 

Κατά παράξενο τρόπο, ενώ το "Ελος Σούρπης" έχει περιληφθεί στο χάρτη με τις περιοχές που προτείνονται για την προστασία χλωρίδας και πανίδας (Natura 2000), στην τελική πρόταση προς την Ευρωπαϊκή Ενωση έχει παραλειφθεί! Οι κάτοικοι της περιοχής, που διαμαρτύρονται, θεωρούν ότι αυτή η τροποποίηση επιβλήθηκε άνωθεν και είναι δείγμα ευνοιοκρατικής μεταχείρισης των ιδιωτών επενδυτών, που επιδιώκουν να μετατρέψουν την περιοχή σε βιομηχανική ζώνη.

Τα στοιχεία αυτά είναι καταγραμμένα και επισκέψιμα στην επίσημη ιστοσελίδα του ΥΠΕΧΩΔΕ (http://www.minenv.gr/1/12/121/ 12103/viotopoi/g1430002.html).

Οπως διαβάζουμε στη σχετική έκθεση: "Η σπουδαιότητα της περιοχής στηρίζεται σε σημαντικά στοιχεία. Το έλος είναι από τους λίγους υγροτόπους της ανατολικής ηπειρωτικής Ελλάδας και στο Κουρί υπάρχει το σπάνιο πεδινό δρυοδάσος (αισθητικό δάσος). Η περιοχή έχει ιδιαίτερη αξία για τα μεταναστευτικά και διαχειμάζοντα πουλιά, όπως ο βουβόκυκνος, η χουλιαρομύτα, η χαλκόκοτα, ο ήταυρος και διάφορα είδη ερωδιών. 

Το Barbus cyclolepischolorematicus είναι ενδημικό ψάρι του Χολορέματος που ρέει κοντά στα όρια της περιοχής". 

Τα αγνά λιπάσματα 

Η μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων που έχει υποβάλει, προς έγκριση, η Αμαλιάπολις ΑΒΕΕ δεν σκοτίζεται για την ιδιαιτερότητα της περιοχής: "Δεν υπάρχουν ευαίσθητα στοιχεία του περιβάλλοντος, ειδικές προστατευόμενες ζώνες και ευαίσθητα στοιχεία της φύσης στην περιοχή των εγκαταστάσεων", αποφαίνεται η μηχανολόγος Κατερίνα Μουρίκη, που την υπογράφει. Δείχνει μάλιστα και μεγαλόψυχη διάθεση: "Παρ' όλα αυτά, όμως, για την παρακολούθηση της προστασίας του περιβάλλοντος στην περιοχή θα εκτελούνται τακτικά μετρήσεις και αναλύσεις της ποιότητας της θάλασσας". Εκεί που η μελέτη δεν μας διαφωτίζει καθόλου είναι ο τρόπος που θα γίνεται χρήση του ίδιου αγωγού για τη μεταφορά, εναλλάξ, λιπασμάτων (δηλαδή επικίνδυνων χημικών) και δημητριακών.

Το ερώτημα είναι πώς έχει κατορθώσει η εταιρεία να συγκεντρώσει τις απαιτούμενες άδειες και εγκρίσεις από όλες τις συναρμόδιες υπηρεσίες. Την απάντηση μας τη δίνει η αντιμετώπιση του υπουργείου Οικονομικών. Στις 17 Μαΐου 2000 η υπουργική απόφαση 1036018, που υπογράφεται από τον γενικό γραμματέα Χάρη Αλαμάνο, παραχωρεί την άδεια στην εταιρεία Αμαλιάπολις ΑΒΕΕ να χρησιμοποιεί τις λιμενικές εγκαταστάσεις των Μύλων Λούλη ΑΕ "για τη φόρτωση και εκφόρτωση αγροτικών προϊόντων". Πουθενά δεν υπάρχει η λέξη λίπασμα. Λες και κάποιοι ντρέπονται να πουν τα πράγματα με το όνομά τους. Στο κάτω κάτω της γραφής, ο διακριτικός τίτλος της εταιρείας Αμαλιάπολις ΑΒΕΕ είναι "Λιπάσματα Αγίου Ιωάννη". 

Χρειάστηκε, λοιπόν, να εκδοθεί και νέα υπουργική απόφαση, ένα μόλις μήνα αργότερα (1054888, 16 Ιουνίου 2000), την οποία υπογράφει και πάλι ο γενικός γραμματέας. Με την ολιγόλογη απόφαση τροποποιείται η προηγούμενη και ορίζεται ότι "η παραχώρηση της χρήσης γίνεται για την εξυπηρέτηση των καταστατικών σκοπών της εταιρείας Αμαλιάπολις ΑΒΕΕ, όπως αυτοί περιγράφονται στο άρθρο 3 της υπ' αριθμ. 4173/6-7-1998 Σύστασης Ανώνυμης Εταιρείας". Αυτή τη φορά αποφεύγεται η αναφορά όχι μόνο σε "λιπάσματα", αλλά και σε οποιαδήποτε συγκεκριμένη χρήση. Πρέπει, λοιπόν, να καταφύγουμε στο καταστατικό της εταιρείας, όπου διαβάζουμε: "Σκοπός της εταιρείας είναι η παραγωγή, εμπορία, εισαγωγές, εξαγωγές, διακίνηση πάσης φύσεως αγροτικών προϊόντων, λιπασμάτων, φυτοφαρμάκων και εφοδίων για αγροτική χρήση, καθώς και η ανακύκλωση, διαλογή και διάθεση αγροτικών, βιομηχανικών και αστικών υποπροϊόντων, απορριμμάτων και αποβλήτων".

Ιδού, λοιπόν, για ποιο λόγο "ντρέπεται" ο υπουργός Οικονομικών να κατονομάσει τις δραστηριότητες που εγκρίνει. Πώς να βγει και να πει ότι εγκρίνει τη δημιουργία βιομηχανικής "χωματερής" σε προστατευόμενη περιοχή; Αυτή, όμως, η "διακριτική" διατύπωση της υπουργικής έγκρισης επιτρέπει στον κ. Λούλη να απευθύνεται εγγράφως σε κατοίκους της περιοχής και να τους διαβεβαιώνει ότι "η εταιρεία δεν παράγει και δεν επεξεργάζεται λιπάσματα". 

Για να ολοκληρωθεί η εικόνα, προσθέτουμε ότι δίπλα στα λιπάσματα ετοιμάζεται να προστεθεί και η άσφαλτος. Η εταιρεία Enea Management Inc ζητά την άδεια από τη Νομαρχία Μαγνησίας να δημιουργήσει εγκαταστάσεις αποθήκευσης ασφάλτου στην ίδια ακριβώς περιοχή, κάνοντας χρήση του "Λιμένος Λούλη". "Εχουμε επιλέξει μια 'νεκρή' αιγιαλίτιδα ζώνη στην περιοχή Αλμυρού, στην Αμαλιάπολη, έναντι καρνάγιου", αναφέρει η επιστολή της εταιρείας και προσθέτει ότι "ο ελλιμενισμός των πλοίων και η όλη διαδικασία εκφόρτωσης θα γίνεται ευκολότερα και απρόσκοπτα, χωρίς καθυστερήσεις, εφόσον η περιοχή της Μαγνησίας δεν παρουσιάζει τη συμφόρηση άλλων μεγάλων εγκαταστάσεων ελλιμενισμού, όπως Πειραιάς, Ασπρόπυργος".

Αυτό είναι λοιπόν το μέλλον που ετοιμάζουν για τη γραφική και "προστατευόμενη" περιοχή του όρμου Σούρπης οι κάθε λογής επενδυτές. Αλλωστε γι' αυτούς δεν είναι παρά μόνο μια "νεκρή αιγιαλίτιδα ζώνη".

 

(Ελευθεροτυπία, 16/3/2002)

 

www.iospress.gr