Η ιερή κρυφή κάμερα


"Να σημειωθεί ότι το νέο ΕΣΡ είναι το πρώτο συμβούλιο που έχει αυξημένες αρμοδιότητες"
                ("ΤΟ ΒΗΜΑ", 31/5/2002) 


ΟΛΕΣ ΟΙ ΣΧΕΤΙΚΕΣ με τα ΜΜΕ έρευνες της κοινής γνώμης οδηγούν σε απογοητευτικά συμπεράσματα. Οι Ελληνες καθηλώνονται μπροστά στην τηλεόραση (τέσσερις ώρες την ημέρα κατά μέσο όρο), αν και διατείνονται ότι δεν τους ικανοποιούν τα περισσότερα δημοφιλή προγράμματά της, συμπεριλαμβανομένων και των δελτίων ειδήσεων, και οπωσδήποτε δεν διαβάζουν εφημερίδες. Ούτε καν όσες σπεύδουν για λόγους εμπορικής επιβίωσης να ανακυκλώσουν τον τηλεοπτικό κιτρινισμό. 

Ο ανελέητος ανταγωνισμός των ηλεκτρονικών κυρίως ΜΜΕ για την απόσπαση κοινού (και επομένως μερίδας από τη διαφημιστική πίτα), οδηγεί σε τραγελαφικά αποτελέσματα: Δίνουν στο κοινό που έχουν παγιδεύσει όλο και πιο εντυπωσιακό και εύπεπτο υλικό, έπειτα μετρούν τη μεγάλη αποδοχή αυτών των προγραμμάτων, για να ισχυριστούν στο τέλος -δήθεν επιστημονικά- ότι "αυτά θέλει ο λαός". Εφόσον οι ανοησίες που προβάλλει ο ένας πουλάνε, τότε ο διπλανός είναι υποχρεωμένος να ακολουθήσει...

Το ΕΣΡ ΥΠΟΤΙΘΕΤΑΙ ότι ελέγχει τις εταιρείες που καταλαμβάνουν τις δημόσιες συχνότητες, παρακολουθεί το περιεχόμενο των εκπομπών τους και έχει το δικαίωμα να επέμβει με πολλούς τρόπους. Ως τώρα ελάχιστα πράγματα έχει προσφέρει, προσμένοντας ίσως, όπως και η πολιτική εξουσία, ότι κάποτε τα ζητήματα ενημέρωσης της κοινωνίας θα τα λύσει η λειτουργία της αγοράς και η "αυτορύθμιση" των επιχειρήσεων ΜΜΕ, οι οποίες στο μεταξύ συνεχίζουν να αυξάνουν ανεξέλεγκτα την επιρροή τους στο πολιτικό σύστημα.

ΛΙΓΟ ΠΡΟΤΟΥ ΑΠΟΧΩΡΗΣΕΙ, η προηγούμενη διοίκηση του ΕΣΡ έκανε μια τελευταία απόπειρα διάσωσης του κύρους της. Εστω και καθυστερημένα ασχολήθηκε με δύο από τα καθημερινά φαινόμενα του τηλεοπτικού κανιβαλισμού. Το ένα είναι η χρήση "κρυφής κάμερας" και η προβολή προϊόντων υποκλοπής, και το δεύτερο οι εκπομπές με ρατσιστικό και ξενοφοβικό περιεχόμενο. Στην πρώτη περίπτωση επιβλήθηκε πρόστιμο 200.000 ευρώ στον ALPHA, θυμίζοντας στους οπαδούς των "Ταρζάν" της δημοσιογραφίας ότι πέρα από τη μαγκιά -και τα μηχανάκια της AGB- υπάρχει και η έρμη η δεοντολογία. Στη δεύτερη περίπτωση, ο χειρισμός του φαινομένου ΤΗΛΕ-ΑΣΤΥ (του βουλευτή Γιώργου Καρατζαφέρη) με τις άπειρες ώρες ρατσιστικού κηρύγματος και ξενόφοβης συνωμοσιολογίας, ήταν ομολογουμένως πρωτότυπος. Το Συμβούλιο αποφάσισε "την κύρωση της σύστασης προειδοποίησης και ως ηθική κύρωση, την προβολή μόνιμης λεζάντας με την απόφαση του ΕΣΡ, επί ένα μήνα κατά τη διάρκεια των συγκεκριμένων εκπομπών" (απόφαση 23/5).

ΔΕΝ ΠΕΡΙΜΕΝΕ βέβαια κανείς ότι με αυτές τις αποφάσεις του (που ακόμα δεν έχουν εφαρμοστεί) το ΕΣΡ θα άλλαζε θεαματικά το τηλεοπτικό τοπίο. Τουλάχιστον όμως, για ένα διάστημα θα ήταν λογικό να μαζευτούν κάπως τα πράγματα, αναμένοντας και τα πρώτα δείγματα γραφής των νέων μελών του Συμβουλίου. Αμ δε. Το μεν ΤΗΛΕ-ΑΣΤΥ συνεχίζει απτόητο να δηλητηριάζει τους ανυποψίαστους θεατές που το ζάπινγκ θα τους σπρώξει στην αγκαλιά των απερίγραπτων φωνακλάδων της ακροδεξιάς, τα δε προϊόντα των υποκλοπών αναβαθμίζονται σε πρώτης τάξεως ειδησεογραφική ύλη για το σύνολο των ΜΜΕ. 

ΟΠΩΣ ΕΙΝΑΙ ΓΝΩΣΤΟ, ένας καθαιρεμένος μητροπολίτης με κάποιον (προφανώς παράνομο) τρόπο υπέκλεψε τις τηλεφωνικές συνομιλίες του διαδόχου του, αναζητώντας τεκμήρια της σεξουαλικής του ζωής. Το ζήτημα που εδώ και μήνες προβάλλεται υπαινικτικά από κίτρινο-ακροδεξιά έντυπα, έφτασε στην Ιερά Σύνοδο και από κει, γαργαλιστικό (και άρα πιασάρικο) καθώς ήταν, προβλήθηκε στα δελτία ειδήσεων. Εκτενή αποσπάσματα των ιδιωτικών συνομιλιών του μητροπολίτη ακούστηκαν και διαβάστηκαν με απίστευτη άνεση, δίχως κανένας να αναρωτηθεί ποιο ακριβώς είναι το μείζον αγαθό, ποιο είναι το δημόσιο συμφέρον και ενδιαφέρον που προστατεύεται με αυτή την "είδηση", ώστε να δικαιολογηθεί η παράνομη πράξη της χρήσης των υποκλαπέντων στοιχείων του ιδιωτικού βίου ενός πολίτη.

ΑΝ Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ έχει τους δικούς της λόγους να απαιτεί τη σεξουαλική αγνότητα των ηγετών της, ας το κάνει, σεβόμενη όμως τους νόμους της πολιτείας στην οποία εντάσσεται. Κι αν τα ΜΜΕ έχουν θέσει την μεταξύ συναινούντων ενηλίκων ερωτική σχέση εκτός νόμου, ή έχουν γράψει στα παλιά τους τα παπούτσια τις ισχύουσες εγγυήσεις για το σεβασμό του απορρήτου της ιδιωτικής ζωής, ας μας πουν καθαρά. Κι ας προβάλουν μετά όσες διαφημίσεις για την "υπεύθυνη πληροφόρηση" που μας προσφέρουν.

 

(Ελευθεροτυπία, 8/6/2002)

 

www.iospress.gr