ΑΠΟΤΥΧΗΜΕΝΑ ΜΟΝΤΕΛΑ ΙΔΙΩΤΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

 

Το «ολίγον» δημόσιο ΕΣΥ
 

Το γνωστό ευφυολόγημα «η εγχείρηση πέτυχε, αλλά ο ασθενής απέθανε» θυμίζει η υπόγεια προσπάθεια ιδιωτικοποίησης της υγείας, μέσω της σύμπραξης δημόσιου και ιδιωτικού τομέα. Οι ιδιωτικές επενδύσεις ανθούν, αλλά η υγεία ως δημόσιο αγαθό καταρρέει.

 

Στις 18/10/06 δημοσιεύτηκε στη «New York Times» άρθρο του δημοσιογράφου Ντέιβιντ Λέοναρντ με τίτλο «Υπηρεσίες υγείας: Ενα μάθημα από την Ευρώπη».

Η ιστορία αφορούσε την περιπέτεια υγείας ενός αμερικανού πολίτη ελληνικής καταγωγής. Μια απλή επέμβαση κήλης που έκανε σε νοσοκομείο της Καλιφόρνιας δεν πήγε καλά, με αποτέλεσμα να αιμορραγήσει το επόμενο πρωί και ενώ είχε υποχρεωτικά φύγει αυθημερόν από το νοσοκομείο. Αναγκάστηκε, λοιπόν, να ξαναπάει και να υποβληθεί και σε δεύτερη δοκιμασία. Η περιπέτεια αυτή του κόστισε 2.500 δολάρια πέρα από όσα είχε πληρώσει η ιδιωτική του ασφάλεια.

*Λίγους μήνες μετά, επισκέφθηκε την Ελλάδα και εκεί ανακάλυψε ότι είχε και δεύτερη κήλη και για το λόγο αυτόν χρειάστηκε να νοσηλευτεί και σε ελληνικό δημόσιο νοσοκομείο. Τον έβαλαν σε θάλαμο με πολλούς άλλους ασθενείς σε ένα πιο βρόμικο νοσοκομείο από εκείνο της Καλιφόρνιας.

*Ο σαραντάχρονος προγραμματιστής κομπιούτερ της Wall Street υποβλήθηκε σε πολλές εξετάσεις πριν από την επέμβαση, μεταξύ των οποίων και καρδιολογικές, και έτσι βρέθηκε κι ένα μικρό πρόβλημα που αντιμετώπιζε στην καρδιά και που αγνοούσε.

*Εγχειρίστηκε, παρέμεινε στο νοσοκομείο άλλη μια μέρα για να τον παρακολουθήσουν και έφυγε. Παρ' ότι δεν ήταν ασφαλισμένος στην Ελλάδα και έμεινε δύο μέρες περισσότερο για νοσηλεία, η όλη διαδικασία του κόστισε μόλις 700 δολάρια.

Ο δημοσιογράφος της «New York Times» έλαβε εκατοντάδες μηνύματα από αναγνώστες που πιστοποιούσαν την άποψή του ότι παρ' όλες τις πολύ αυξημένες δαπάνες των Αμερικανών για την υγεία τους, δέχονται πολύ κακές ιατρικές υπηρεσίες σε αντίθεση με χώρες της Ευρώπης.

Ειδικά στην Ελλάδα, και ενώ ο μέσος όρος ζωής είναι τα 79 χρόνια, το κατά κεφαλήν κόστος (κρατικό και ιδιωτικό) είναι 2.300 δολάρια, ενώ στις ΗΠΑ με μέσο όρο ζωής τα 78, το κατά κεφαλήν κόστος είναι 6.000. Το άρθρο συμπεραίνει πως στις ΗΠΑ η ιδιωτικοποίηση έφερε τεράστιες αυξήσεις και ταυτόχρονα υποβάθμιση των υπηρεσιών υγείας. Ο αριθμός των ανασφάλιστων Αμερικανών σήμερα ξεπερνάει τα 47 εκατομμύρια.

Συμπράξεις με το αζημίωτο

Την ώρα που οι Αμερικανοί αναζητούν στην Ελλάδα απαντήσεις για την κρίση του συστήματος υγείας στις ΗΠΑ, στη χώρα μας επιχειρούμε να αντιγράψουμε τα αποτυχημένα μοντέλα ιδιωτικοποίησης στις ΗΠΑ και τη Βρετανία. Οχημα της ιδιωτικοποίησης του ΕΣΥ είναι ο τεμαχισμός των υπηρεσιών υγείας και των νοσοκομειακών μονάδων μέσω της πολιτικής που θεωρείται η τελευταία λέξη της μόδας, δηλαδή των ΣΔΙΤ (Συμπράξεις Δημοσίου-Ιδιωτικού Τομέα στην υγεία).

*Ζητήσαμε από τον καθηγητή Κοινωνικής Ιατρικής του ΑΠΘ Αλέξη Μπένο να μας αναλύσει τι ακριβώς σημαίνει η επιλογή αυτής της πολιτικής:

«Ο 9ος άξονας της Εθνικής Στρατηγικής για την Υγεία, όπως αυτή ανακοινώθηκε πριν από λίγες ημέρες από τον υπουργό Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, θέτει ως άμεση προτεραιότητα την υλοποίηση των συμπράξεων δημόσιου-ιδιωτικού τομέα (ΣΔΙΤ) και στον νοσοκομειακό κλάδο της χώρας μας. Η εξαγγελία αυτή του υπουργείου έρχεται ως συνέχεια της πρόσφατης ενσωμάτωσης των κοινοτικών οδηγιών και αποφάσεων στο εθνικό μας δίκαιο με την ψήφιση το 2005 του νόμου 3389.

»Οι ΣΔΙΤ στο χώρο της υγείας διεθνώς παρουσιάζουν ιδιαίτερη ποικιλομορφία. Στη χώρα μας τα έως τώρα δεδομένα υποδηλώνουν ότι η ηγεσία του υπουργείου Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης επέλεξε προς εφαρμογή το βρετανικό υπόδειγμα των ΣΔΙΤ, γνωστό και ως Κίνητρα Ιδιωτικής Χρηματοδότησης (Private Finance Initiatives - PFIs).

»Σύμφωνα με αυτό το υπόδειγμα ΣΔΙΤ, ο ιδιώτης αναλαμβάνει την κατασκευή με ίδια κεφάλαια ενός νέου νοσοκομείου (σ.σ.: για παράδειγμα η κατασκευή κτιρίου από τους ιδιοκτήτες του θεραπευτηρίου «Υγεία» στο «Ασκληπιείο Βούλας») το οποίο και εν συνεχεία παραχωρεί έναντι ετήσιας αντιμισθίας στο Δημόσιο αναλαμβάνοντας παράλληλα τη λειτουργία έναντι αμοιβής και των υποστηρικτικών (καθαριότητα, ιματισμός, φύλαξη, συντήρηση κ.λπ.) υπηρεσιών της νέας νοσοκομειακής υποδομής.

»Το δημόσιο με τη σειρά του παραχωρεί την έκταση γης για την ανέγερση του νέου νοσοκομείου, προσφέρει τις κλινικές υπηρεσίες, ενώ παράλληλα καταβάλλει σε ετήσια βάση και για χρονική περίοδο 30-50 ετών πληρωμές στον ιδιώτη για την κάλυψη των εξόδων κατασκευής και λειτουργίας του νέου νοσοκομείου».

*Ποιοι είναι οι λόγοι που εφαρμόζεται αυτή η πολιτική;

«Το υπουργείο Οικονομικών, μέσω της νεοσυσταθείσας Ειδικής Γραμματείας Συμπράξεων Δημόσιου-Ιδιωτικού τομέα, υποστηρίζει ότι η επιλογή της ιδιωτικής έναντι της δημόσιας επένδυσης κεφαλαίων για την ανέγερση νέων νοσοκομειακών υποδομών εγγυάται την αποδοτικότερη, οικονομικότερη και εντός χρονικών ορίων παράδοση προς χρήση των νέων έργων. Παράλληλα, υποστηρίζεται ότι οι ΣΔΙΤ εξασφαλίζουν τη χρηματοδότηση έργων τα οποία σε άλλη περίπτωση δεν θα υλοποιούνταν, εξαιτίας των περιορισμένων διαθέσιμων οικονομικών πόρων του δημόσιου τομέα.

»Η δεκαετής, όμως, εφαρμογή των ΣΔΙΤ στον νοσοκομειακό κλάδο της Βρετανίας είναι αποκαλυπτική για την αποτελεσματικότητα και αποδοτικότητα των εν λόγω προγραμμάτων (βλ. τον πίνακα σε διπλανή στήλη). Κοστίζουν πολύ περισσότερο σε σχέση με τα παραδοσιακά προγράμματα δημόσιων επενδύσεων, δεσμεύοντας και μετακυλίοντας τεράστια οικονομικά βάρη στις επόμενες γενεές φορολογουμένων. Συνεπάγονται περικοπές υπηρεσιών, νοσοκομειακών κρεβατιών και προσωπικού με οικονομικά παρά με κλινικά κριτήρια επηρεάζοντας τελικά αρνητικά την ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών των νέων νοσοκομειακών υποδομών. Στοχεύουν στην εκποίηση-κλοπή της δημόσιας περιουσίας των Εθνικών Συστημάτων Υγείας και χαρακτηρίζονται από πολλάκις διαπιστωμένα φαινόμενα διαφθοράς και αδιαφάνειας.

»Το ερώτημα παραμένει αμείλικτο. Γιατί μια εμπειρικά αποδεδειγμένα αποτυχημένη πολιτική στον τόσο κοινωνικά ευαίσθητο χώρο της νοσοκομειακής περίθαλψης υιοθετείται και στη χώρας μας; Την απάντηση πρέπει να την αναζητήσει κανείς στη δημιουργία "επενδυτικών ευκαιριών για το επιχειρηματικό κεφάλαιο και στο χώρο της υγείας". Στη δημιουργία δηλαδή προϋποθέσεων κερδοφορίας για τις επιχειρήσεις με τη χρησιμοποίηση δημόσιου χρήματος. Σε αντίθεση δηλαδή με την πληθώρα δεδομένων που τεκμηριώνουν τις αρνητικές και επικίνδυνες για τη δημόσια υγεία επιπτώσεις αυτής της πολιτικής, προτάσσονται οι έωλες ιδεολογικές εμμονές του νεοφιλελευθερισμού».

*Ποιες είναι οι συνέπειες αυτής της πολιτικής;

«Το ΕΣΥ με τις γνωστές αδυναμίες και ελλείψεις του βρίσκεται μπροστά σε ένα σταυροδρόμι. Τα δημόσια ή για την ακρίβεια μερικώς ιδιωτικοποιημένα νοσοκομεία του ΕΣΥ με την εφαρμογή των ΣΔΙΤ θα αλλάξουν ολοκληρωτικά. Από οικοδεσπότες θα μετατραπούν σε ενοικιαστές υποδομών με ανεξέλεγκτες επιπτώσεις στις εργασιακές σχέσεις του προσωπικού, στην ποιότητα των υπηρεσιών και στην προσβασιμότητα του πληθυσμού στις παρεχόμενες εξ αυτών υπηρεσίες υγείας.

»Οι ιδιώτες στο χώρο της υγείας ανασυντάσσονται μέσα από συγχωνεύσεις, εξαγορές, στρατηγικές συμμαχίες με χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς και ετοιμάζονται να υποδεχτούν τις Συμπράξεις Δημόσιου-Ιδιωτικού Τομέα οι οποίες με τη σειρά τους θα σημάνουν και νέα αύξηση των κερδών τους. Το μόνο που απομένει για να ολοκληρωθεί η εικόνα στη σκακιέρα είναι οι εργαζόμενοι στο χώρο της υγείας και κυριότερα οι χρήστες των υπηρεσιών υγείας να λάβουν και αυτοί με τη σειρά τους θέσεις μάχης για την προάσπιση του δικαιώματός τους σε υψηλής ποιότητας, δωρεάν και δημόσιες υπηρεσίες υγείας».

Το μοντέλο της Εσπερίας

Στις 13 Νοεμβρίου διοργανώθηκε στο «Χίλτον» το 2ο Πανελλήνιο Συνέδριο για τη διοίκηση, τα οικονομικά και τις πολιτικές υγείας. Οπως τόνισε ο πρόεδρος του συνεδρίου καθηγητής Γιάννης Κυριόπουλος, στόχος ήταν «η ανάδειξη εναλλακτικών λύσεων για την υγειονομική μεταρρύθμιση, με βάση την τεκμηριωμένη φροντίδα υγείας. Για το σκοπό αυτόν απαιτούνται προϋποθέσεις για μια διεπιστημονική συζήτηση και ανάλυση των μειζόνων προβλημάτων του υγειονομικού τομέα στη χώρα μας». Ιδιαίτερο ενδιαφέρον για το θέμα που εξετάζουμε ήταν το στρογγυλό τραπέζι με συντονιστή τον καθηγητή Μπένο, στο οποίο συμμετείχαν -μεταξύ άλλων- οι καθηγητές Κόλιν Λέις από τη Βρετανία και Ντέιβιντ Χίμελσταϊν από τις ΗΠΑ.

Ο βρετανός καθηγητής του Πανεπιστημίου του Εδιμβούργου ανέλυσε πώς από το βρετανικό ΕΣΥ του 1948 με την πλήρη και ισότιμη ιατρική περίθαλψη για όλους τους πολίτες σε πρωτοβάθμιο και δευτεροβάθμιο επίπεδο, φτάνουμε στο σημερινό άδικο και άνισο σύστημα που περιθάλπει τους έχοντες, και μάλιστα με πολυδάπανο τρόπο για τους ίδιους και το κράτος και με τεράστια κέρδη για τις πολυεθνικές εταιρείες. Αποτέλεσμα είναι η υποβάθμιση της σχέσης γιατρού - αρρώστου και η αντικατάστασή της από πολύπλοκους διοικητικούς μηχανισμούς και στελέχη επιχειρήσεων.

Το 1998 από τον εκπρόσωπο των εταιρειών ιδιωτικής υγείας λεγόταν ότι το σήμα του βρετανικού ΕΣΥ θα γινόταν λογότυπο πρότυπο και για τις εταιρείες: «ΕΣΥ-Α.Ε.». Αντί γι' αυτό όμως, το σύστημα υγείας διαιρέθηκε σε μικρά τραστ (πάνω από 300) και οι υπηρεσίες υγείας μεταμορφώθηκαν με βάση τα εταιρικά πρότυπα. Οι μάνατζερ αντικατέστησαν τους κλινικούς γιατρούς και αυτές οι εταιρείες στην αρχή τουλάχιστον απέδιδαν ένα 6% του προϋπολογισμού τους στο κράτος. Δημιουργήθηκαν ιδιωτικές εταιρείες που υπάγονταν στο υπουργείο Υγείας και είχαν εγγυημένα από το κράτος πολυετή συμβόλαια για την παροχή υπηρεσιών υγείας. Η καταβολή οφειλών στο κράτος έγινε συνάρτηση του αποτελέσματος. Αρχισαν να ανταγωνίζονται τα νοσοκομεία για να προσελκύσουν ασθενείς.

Το αποτέλεσμα ήταν ότι οι μονάδες ΣΔΙΤ συνήθως ασχολούνται με χαμηλού κινδύνου επεμβάσεις που είναι επικερδέστερες και τα μεγάλα νοσοκομεία που παρέμειναν κρατικά ανέλαβαν τα «δύσκολα». Οι οικογενειακοί γιατροί, ενώ επί δημοσίου ΕΣΥ προσέφεραν υπηρεσίες όλο το 24ωρο και 7 μέρες την εβδομάδα, τώρα προσφέρουν υπηρεσίες μόνο το πρωί και 5 μέρες την εβδομάδα. Τις υπόλοιπες μέρες και ώρες ο ασθενής πρέπει να καταφύγει σε ιδιωτική μονάδα.

Οι γιατροί είναι πλέον υπάλληλοι εταιρειών. Η πρωτοβάθμια φροντίδα ανήκει πια μόνο σε ιδιωτικές μονάδες. Πετυχημένοι γιατροί-υπάλληλοι θεωρούνται όσοι εξασφαλίζουν μεγάλο αριθμό επισκέψεων. Αντί να είναι υπόλογες οι μονάδες και οι προϋπολογισμοί τους στο υπουργείο Υγείας, έχουν πλέον συμπτυχθεί στις μεγάλες αμερικανικών συμφερόντων πολυεθνικές, έχουν πάρει τη μορφή ανεξέλεγκτων Ιδρυμάτων και επιπλέον το κράτος τούς παρέχει εγγυημένο αριθμό ασθενών είτε οι ασθενείς πάνε σε αυτές τις μονάδες είτε όχι. Το 80% των δαπανών του κράτους για την υγεία απορροφούν οι ιδιωτικές εταιρείες, με αποτέλεσμα να περιορίζονται συνεχώς για λόγους οικονομίας, οι δωρεάν παροχές υπηρεσιών υγείας από τα κρατικά νοσοκομεία.

Επιπλέον, ο χώρος των ιδρυμάτων είναι πλέον πολύ ευάλωτος σε απάτες, διότι έπαψε να ελέγχεται από το κράτος, με αποτέλεσμα τα κόστη να αυξάνονται αυθαίρετα. Τριπλασιάστηκαν για παράδειγμα τα κόστη για τροφοδοσία και καθαρισμό στα δημόσια νοσοκομεία, που εξυπηρετούνται πλέον από ιδιωτικές εταιρείες, ενώ μειώθηκαν κατά 30% οι διαθέσιμες κλίνες και κατά 25% το προσωπικό τα τελευταία χρόνια. Τα ελλείμματα συνεχώς αυξάνονται με την υιοθέτηση του μοντέλου των ΣΔΙΤ, ενώ οι υπηρεσίες υγείας συνεχώς μειώνονται. Μεγάλα νοσοκομεία κλείνουν λόγω αυξημένου κόστους που επήλθε με τα ΣΔΙΤ, ενώ τα κέρδη μετατράπηκαν σε ελλείμματα. Πριν από τη Θάτσερ, το κόστος για το ΕΣΥ ήταν 6%, ενώ το 1990 ανέβηκε στο 11% με 12%. Τώρα, δε, μετά τις στρατιές των διοικητικών υπαλλήλων, διαφημιστών, λογιστών και άλλων που προσλαμβάνονται για να ελέγξουν και να διοικήσουν τις μονάδες, το κόστος έχει εκτιναχθεί στο 23%. Οι μεγάλες εταιρείες έχουν εδραιωθεί και ελέγχουν όχι μόνο το ιατρικό αλλά σε μεγάλο βαθμό και το πολιτικό σύστημα και ο τρόπος που αυτό επιτεύχθηκε ήταν διαμέσου της υιοθέτησης των ΣΔΙΤ. Συνεχώς, σύμφωνα πάντα με την άποψη και τα στοιχεία των ιατρικών ενώσεων της Βρετανίας, θα μειώνεται η ποιότητα στις ιατρικές υπηρεσίες του ΕΣΥ της Βρετανίας για να μπορεί να ανταγωνιστεί τις ιδιωτικές μονάδες και τα ιδρύματα, ενώ αντίστοιχα οι υπηρεσίες υγείας θα γίνονται ακριβότερες και όλο και πιο απρόσιτες για τους πολλούς. Τα μεγάλα λόμπι της υγείας στη Βρετανία είναι πλέον πανίσχυρα και κυριαρχούν σε όλους τους τομείς.

Κατάχρηση του ασθενούς

Κι αν η μερική εφαρμογή της ιδιωτικής περίθαλψης στη Βρετανία οδήγησε στην εξαθλίωση των ιατρικών φροντίδων, εκεί όπου μεγαλούργησε η πλήρης ιδιωτικοποίηση κι έφερε τον μισό πληθυσμό σε χρεοκοπία και τον άλλο μισό σε καθεστώς πλήρους εγκατάλειψης, είναι οι ΗΠΑ. Ο καθηγητής της Ιατρικής Σχολής του Χάρβαρντ, Ντέιβιντ Χίμελσταϊν, παλιός γνώριμος της στήλης («Η υγεία από το Σικάγο», 2/10/05), ξεκίνησε την ομιλία του με ένα ζοφερό δείγμα του τι θα πει Ιδιωτικό Σύστημα Υγείας στις ΗΠΑ σήμερα.

Ενας 59χρονος άντρας χτυπήθηκε σε ατύχημα και μεταφέρθηκε σε ιδιωτικό νοσοκομείο με κρανιοεγκεφαλικές κακώσεις. Εκεί έψαξαν τις τσέπες του και δεν βρήκαν κάρτα ασφάλισης σε ιδιωτική εταιρεία, γι' αυτό και τον μετέφεραν στην άλλη άκρη της πόλης σε δημόσιο νοσοκομείο. Τον υπέβαλαν σε εξετάσεις και βρήκαν ότι είχε πρόβλημα και στον αυχένα και η κατάστασή του ήταν σοβαρή.

Εν τω μεταξύ βρέθηκε από τις λίστες του ιδιωτικού νοσοκομείου ότι ήταν τελικά ασφαλισμένος και ως εκ τούτου το ιδιωτικό απαίτησε να τον επιστρέψουν, διότι ήταν δικός τους ασθενής, τους ανήκε! Αυτό ονόμασε ο καθηγητής κατάχρηση του ασθενούς και έδειξε ανάγλυφα πώς ταλαιπωρήθηκε ένας χτυπημένος άνθρωπος με μόνη αιτία το κέρδος. Ενα αστρονομικό νούμερο 18.000 αμερικανών πολιτών πεθαίνουν κάθε χρόνο στις ΗΠΑ λόγω έλλειψης ιατρικής φροντίδας, πολύ περισσότεροι δηλαδή από όσους σκοτώθηκαν την 11η Σεπτεμβρίου. 47 εκατομμύρια είναι οι εντελώς ανασφάλιστοι. Πρόσθεσε επίσης ότι στόχος του είναι να εμποδίσει «τη μετάδοση της νόσου», δηλαδή την υιοθέτηση του αμερικανικού μοντέλου.

Μερικά από τα στοιχεία που παρέθεσε ήταν συγκλονιστικά: 1.000.000 πολίτες στις ΗΠΑ χρεοκοπούν κάθε χρόνο εξαιτίας υπέρογκων ιατρικών δαπανών. Το 50% όλων των προσωπικών χρεοκοπιών οφείλονται σε ιατρικές δαπάνες. Αξίζει να σημειωθεί ότι η κατά κεφαλήν δημόσια δαπάνη υγείας στις ΗΠΑ υπερβαίνει τη συνολική δαπάνη όλων των κρατών μαζί.

Τα στοιχεία που παρουσίασε ο καθηγητής προέρχονται από επίσημες πηγές και εκθέσεις και δεν επιδέχονται καμιά αμφισβήτηση.

Πάνω από το 32% των παιδιών μεταξύ 5 και 13 ετών δεν πήγαν ούτε μία φορά σε γιατρό μέσα σε διάστημα ενός χρόνου. Το ποσοστό θνησιμότητας αυξάνεται συνεχώς στα χαμηλά εισοδήματα που δεν έχουν πρόσβαση σε ιατρική φροντίδα, αλλά εξίσου αυξάνεται και στα λίγο υψηλότερα εισοδήματα, διότι χειροτερεύουν συνεχώς οι συνθήκες περίθαλψης. Τα ιατρικά λάθη πολλαπλασιάζονται και τα σοβαρά περιστατικά οδηγούνται στις λιγοστές δημόσιες μονάδες, διότι δεν συμφέρουν. Παράλληλα, δεδομένης της αδυναμίας πρόσβασης των πολιτών στις ακριβές υπηρεσίες υγείας, συνεχώς αυξάνεται (κατά χιλιάδες) ο αριθμός των άδειων κλινών στα μεγάλα ιδιωτικά νοσοκομεία. Γίνονται εκατομμύρια μη αναγκαίων επεμβάσεων σε ασθενείς, διότι αυτό επιφέρει μεγάλα κέρδη.

Ο αριθμός θέσεων για τους γιατρούς συνεχώς μειώνεται, ενώ ο αριθμός των διοικητικών υπαλλήλων αυξάνεται με αστρονομικές ταχύτητες. Σχετικό άρθρο φιλοξενήθηκε στον ελληνικό τύπο με τίτλο «Τα στελέχη υγείας επωφελούνται από το μάνατζμεντ» και εντοπίζει αυτή την τάση προτίμησης ανάμεσα στους νέους όχι μόνο στις ΗΠΑ αλλά τώρα πλέον και στην Ελλάδα («Καθημερινή», 25/9/06).

Οι γιατροί θεωρούνται επιτυχημένοι χάρη στον μεγάλο αριθμό ασθενών που εξετάζουν στη διάρκεια μιας ημέρας και η θέση τους είναι πάντα υπό κρίση. Ανατριχιαστικοί ήταν οι στατιστικοί πίνακες του καθηγητή σε ό,τι αφορά την περίθαλψη των παιδιών στις ΗΠΑ. Να σκεφτεί κανείς πως η ιδιωτική υγεία επιτρέπει μία μέρα νοσηλεία σε παιδί με διαβητικό κώμα, δύο μέρες για οστεομυελίτιδα και τρεις μέρες για μηνιγγίτιδα. Οπως είπε και ο ίδιος, «το σύστημά μας σκοτώνει ανθρώπους».

Κι όταν από το ακροατήριο ρωτήθηκε ποιον συμφέρει τελικά αυτό το σύστημα υγείας εκτός από τις πολυεθνικές και τα μεγάλα πολιτικά συμφέροντα, απάντησε ότι το σύστημα είναι πολύ καλό μόνο για τους πλούσιους, που απολαμβάνουν καλή περίθαλψη και μείωση φόρων. Εκείνο που προέκυψε από τα στοιχεία του καθηγητή ήταν η μεγάλη αύξηση των δυνατοτήτων απάτης σε ένα τέτοιου είδους σύνθετο σύστημα υγείας με τεράστια ποσά, ικανά να περιθάλψουν ολόκληρους πληθυσμούς. Οι περιπτώσεις που έφτασαν στα δικαστήρια αντιμετωπίστηκαν με πρόστιμα και γρήγορα οι εταιρείες μπόρεσαν να συνεχίσουν το «κοινωφελές» τους έργο. Εξάλλου, μην ξεχνάμε πως επισήμως στις ΗΠΑ οι φαρμακευτικές-ιατρικές εταιρείες είναι σπόνσορες των υποψήφιων προέδρων και γερουσιαστών.

Ο μόνος τρόπος για να επεκτείνουν και να εδραιώσουν τέλος οι πολυεθνικές τα αποτυχημένα για τους ασθενείς ιατρικά τους μοντέλα είναι οι αγορές των άλλων χωρών που επιμένουν ακόμα στα έστω και «κολοβά» ΕΣΥ διασφαλίζοντας -για την ώρα- στους πολίτες ένα μίνιμουμ επίπεδο ιατρικής φροντίδας. Ηδη στην Ελλάδα οι ιδιωτικές εταιρείες έχουν αρχίσει τις πρόβες και δεν είναι λίγες οι φορές που γιατροί καταγγέλλουν πολλαπλές άχρηστες επεμβάσεις στα μεγάλα ιδιωτικά κέντρα, υπερτιμολογήσεις σε ιατρικές υπηρεσίες στα κέντρα αυτά, όπως για παράδειγμα στις περιπτώσεις αιμοκάθαρσης που μπαίνει καπέλο μέχρι και 537% («Τα Νέα», 5/12/06), και μάλιστα σε μακροχρόνιες θεραπείες. Τα ιδρύματα άρχισαν να φύονται κι εδώ σαν μανιτάρια και οι ασφαλιστικές εταιρείες κλείνουν ήδη πονηρά το μάτι ακόμα και στους πετυχημένους γιατρούς, ενώ ήδη έχουν ανοίξει οι πίσω πόρτες των δημόσιων νοσοκομείων. Οι ΣΔΙΤ καραδοκούν σήμερα με τις υπηρεσίες τροφοδοσίας, καθαριότητας και φύλαξης. Αύριο όμως;

 

 

 

ΣΥΜΠΡΑΞΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΟΥ – ΙΔΙΩΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΟ ΚΛΑΔΟ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΑ ΥΠΕΡ ΤΩΝ ΣΔΙΤ

ΒΡΕΤΑΝΙΚΑ ΕΜΠΕΙΡΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΚΑΤΑ ΤΩΝ ΣΔΙΤ

Ανεύρεση νέων πηγών χρηματοδότησης. Κατασκευή δημόσιων υποδομών με ιδιωτικά κεφάλαια.

Οι ΣΔΙΤ δεν αποτελούν νέο τρόπο χρηματοδότησης αλλά νέο τρόπο δανεισμού από τον ιδιωτικό τομέα και μετακύλησης του χρέους στις επόμενες γενεές φορολογουμένων

Ο ανταγωνισμός μεταξύ των κατασκευαστικών εταιρειών για τη σύναψη συμβολαίου με το δημόσιο εγγυάται αυξημένη αποδοτικότητα

Ο αριθμός των ανταγωνιζομένων κατασκευαστικών εταιρειών είναι πολύ μικρός για να εξασφαλίσει την όποια δυνατότητα επιλογής στο δημόσιο φορέα που διενεργεί τον διαγωνισμό

Έργα παραδοτέα εντός προβλεπόμενου χρόνου

Ο κατασκευαστικός χρόνος συνήθως κυμαίνεται εντός των προβλεπόμενων ορίων. Προηγούνται όμως πολύχρονες διαπραγματεύσεις. Συνολικός χρόνος κατασκευής (διαπραγματεύσεις + κατασκευή) ίδιος ή και υψηλότερος σε σχέση με τα προγράμματα δημοσίων επενδύσεων

Έργα παραδοτέα εντός προϋπολογισμού

Στο πρώτο κύμα PFI νοσοκομείων της Βρετανίας οι υπερβάσεις του κόστους σε σχέση με τις αρχικές εκτιμήσεις κυμάνθηκαν από 9 – 229%

Ο ιδιωτικός τομέας είναι πιο αποδοτικός στη διαχείριση, γεγονός που εγγυάται υψηλή ποιότητα στο μικρότερο δυνατό κόστος

Τα εμπειρικά δεδομένα από τη Βρετανία δείχνουν το συγκριτικά υψηλότερο (έως και 77%) κατασκευαστικό κόστος   σε σχέση με τα προγράμματα δημοσίων επενδύσεων, με παράλληλη μείωση κατά 30% των νοσοκομειακών κλινών και μείωση κατά 20% του προσωπικού

Ο ιδιωτικός τομέας ενσωματώνει στις νέες νοσοκομειακές υποδομές σχεδιαστικές και κατασκευαστικές καινοτομίες

Πρόσφατα δημοσιευμένη μελέτη (Νοέμβριος 2006) στο περιοδικό του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας επισημαίνει και κωδικοποιεί τα δεκάδες σχεδιαστικά προβλήματα και κακοτεχνίες των νέων ΣΔΙΤ νοσοκομειακών υποδομών στη Μ. Βρετανία 

Ο ιδιώτης αναλαμβάνει τον κατασκευαστικό κίνδυνο (καθυστέρηση κατασκευής, υπέρβαση του κόστους) και το λειτουργικό κίνδυνο των υποστηρικτικών υπηρεσιών του νέου νοσοκομείου

Η μεταφορά κινδύνου προϋποθέτει και ανάλογες ποινές σε περίπτωση αθέτησης των συμφωνιών του συμβολαίου, ποινές οι οποίες ουδέποτε εφαρμόζονται. Σε περίπτωση αποτυχίας ή χρεοκοπίας του ιδιώτη το δημόσιο καλείται να διασώσει και να διεκπεραιώσει το έργο

Η εμπλοκή του ιδιωτικού τομέα στην κατασκευή νέων νοσοκομείων απαλλάσσει το δημόσιο τομέα από τον κίνδυνο εμφάνισης φαινομένων διαφθοράς

Η έλλειψη διαφάνειας στις συμφωνίες ΣΔΙΤ κάτω από το πέπλο της «εμπορικής εμπιστευτικότητας», η διακίνηση μεγάλων ποσών δημόσιου χρήματος, η ύπαρξη χρηματοοικονομικών συμβούλων που εργάζονται ταυτόχρονα ή και διαδοχικά στο δημόσιο και ιδιωτικό τομέα δημιουργούν όλες εκείνες τις προϋποθέσεις για την εμφάνιση φαινομένων διαφθοράς

Πηγή: Μπένος Α. Κονδύλης Η. 2006



 


ΔΙΑΒΑΣΤΕ

Pollock Α. NHS plc.
«The privatization of our health care»\

(Verso, 2004)

Hart JT.
«The political economy of health care: a clinical perspective»

(The Policy Press, 2006)

Κονδύλης Η., Μπένος Α.
«Ποιότητα και ιδιοκτησιακός χαρακτήρας μονάδων παροχής υπηρεσιών υγείας. Μία ανασκόπηση εμπειρικών δεδομένων από τις ΗΠΑ».

(Ιατρική 2006)

Lister J.
«Health policy reform. Driving the wrong way?»

(Middlesex University Press, 2005)


ΕΠΙΣΚΕΦΘΕΙΤΕ

www.keepournhspublic.com
Καμπάνια για την υπεράσπιση του δημόσιου χαρακτήρα των υπηρεσιών υγείας στη Βρετανία. Περιέχει σειρά κειμένων διακεκριμένων βρετανών επιστημόνων και επαγγελματιών υγείας.

www.unison.org.uk
Δικτυακός τόπος του μεγαλύτερου σωματείου εργαζομένων στα δημόσια νοσοκομεία της Βρετανίας. Περιέχει σειρά εκθέσεων για τις ΣΔΙΤ.

www.healthemergency.org.uk
Δικτυακός τόπος της βρετανικής περιοδικής έκδοσης «Health Emergency».

www.healthp.org
Δικτυακός τόπος της International Association of Health Policy.

www.phmovement.org
Δικτυακός τόπος του Κινήματος των Λαών για την Υγεία.

 

 

Ελευθεροτυπία, 17/12/2006

 

www.iospress.gr