Ο ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ

Το φιάσκο της Στάζι

 

1. / 2.   

 
 

Τα διαπλεκόμενα της τρομοκρατίας

Ως σημαντικότερη απόδειξη των σχέσεων της Στάζι με τη «διεθνή τρομοκρατία» αναφέρονται συχνά οι αποκαλύψεις για την διαπλοκή της ανατολικογερμανικής μυστικής υπηρεσίας με τη σημαντικότερη δυτικογερμανική ένοπλη ομάδα, τη RAF, μετά το 1978.

Πρόκειται για μια είδηση που δημιούργησε μεγάλη αίσθηση όταν πρωτοβγήκε στο φως της δημοσιότητας, τον Ιούνιο του 1990: «Οι τρομοκράτες της RAF ζούσαν επί χρόνια στο έδαφος της Ανατολικής Γερμανίας. Οι αρχές τούς είχαν εφοδιάσει με πλαστές ταυτότητες και τους υποστήριζαν οικονομικά». Πολύ γρήγορα ολόκληρος ο γερμανικός τύπος γέμισε με ρεπορτάζ και αποκαλύψεις για τη «φονική συμμαχία» (περιοδικό «Quick»). Εκδόθηκαν ακόμα και βιβλία με λεπτομερείς περιγραφές των ενεργειών της RAF, τις οποίες υποτίθεται ότι εμπνεύστηκε και σχεδίασε η Στάζι.

Λίγα χρόνια αργότερα η υπόθεση έχει εντελώς ξεφουσκώσει. Ακόμα και οι σχετικές διώξεις που ασκήθηκαν εις βάρος των ανατολικογερμανών υπευθύνων (του τότε υφυπουργού κρατικής ασφάλειας Γκέρχαρντ Νάιμπερ και του αρχηγού του τμήματος καταπολέμησης της τρομοκρατίας της Στάζι Χορστ Φαντς) πήγαν στο αρχείο. Ο λόγος είναι απλός: Οι σχέσεις της RAF με το καθεστώς της Ανατολικής Γερμανίας και τις μυστικές υπηρεσίες του αναπτύχθηκαν την άνοιξη του 1978, όταν η Ινγκε Βιτ της RAF συναντήθηκε με τον τότε διευθυντή του τμήματος 22 του υπουργείου Κρατικής Ασφάλειας Χάρι Νταλ. Το αποτέλεσμα της συνάντησης ήταν η υπόσχεση των Ανατολικογερμανών ότι θα δέχονταν μέλη της RAF που θα επιθυμούσαν να βρουν καταφύγιο στη χώρα. Με βάση αυτή τη συμφωνία, υπήρξαν πράγματι αρκετά μέλη της RAF που αποσύρθηκαν και κρύφτηκαν στην Ανατολική Γερμανία.

Η προφανής διάθεση των ανατολικογερμανικών αρχών ήταν να στρατολογήσει πληροφοριοδότες. Ομως από πουθενά δεν επιβεβαιώνεται η συνεργασία των δύο πλευρών σε τρομοκρατικές επιθέσεις. Και το σημαντικότερο: όλα τα στοιχεία συγκλίνουν ότι η απόσυρση των στελεχών της RAF στο έδαφος της Ανατολικής Γερμανίας έγινε κατά πάσα πιθανότητα με τη συναίνεση της Δυτικής Γερμανίας! Υπάρχουν μάλιστα μαρτυρίες ότι υπήρξε σ' αυτό το σημείο μυστική συμφωνία μεταξύ των δύο γερμανικών κρατών.

Θυμίζουμε ότι η επαφή RAF-Στάζι πραγματοποιείται λίγους μήνες μετά το «γερμανικό φθινόπωρο», τον τραγικό θάνατο των ηγετικών στελεχών της οργάνωσης στα λευκά κελιά του Σταμχάιμ, το Μογκαντίσου, την εκτέλεση του Σλάγιερ. Η δυτικογερμανική κυβέρνηση καλόβλεπε το ενδεχόμενο να εξουδετερωθούν μέλη της οργάνωσης στο έδαφος της Ανατολικής Γερμανίας και προσπαθούσε να αποφύγει τη δημιουργία ενός νέου Σταμχάιμ. Στις 25 Ιουλίου 1990 ένα ανώτατο στέλεχος της Στάζι ανέφερε στην τηλεοπτική εκπομπή Stern-TV ότι υπήρξαν απόρρητες συνομιλίες μεταξύ των δύο γερμανικών κρατών πριν αρχίσουν οι Ανατολικογερμανοί να υποδέχονται και να υποθάλπουν μέλη της RAF. 

Ο παλιός αρχηγός της Στάζι Εριχ Μίλκε ήταν διαφωτιστικός σε συνέντευξή του στο «Spiegel» (Αύγουστος 1992): «Είμαι πεισμένος ότι μ' αυτό τον τρόπο προσφέραμε μια μεγάλη υπηρεσία στην Ομοσπονδιακή Γερμανία. Γι' αυτό δεν φοβόμουν ότι κινδύνευαν οι σχέσεις μας με την ΟΔΓ». Πράγματι. Οι σχέσεις των δύο κρατών άρχισαν στις αρχές της δεκαετίας του '80 να γίνονται ένθερμες.

Βέβαια, υπάρχει δυσκολία για τους τότε δυτικογερμανούς αρμόδιους να παραδεχτούν την ύπαρξη συμφωνίας. Μια τέτοια παραδοχή θα τους έθετε σήμερα μπροστά στον κίνδυνο να διωχτούν με βάση την περιβόητη «αντιτρομοκρατική» Παράγραφο 129α του Ποινικού Κώδικα, η οποία ποινικοποιεί κάθε είδους «υπόθαλψη τρομοκράτη». Αλλά τα μισόλογά τους επιβεβαιώνουν το γεγονός. Χαρακτηριστική είναι η τοποθέτηση του τότε υπουργού Εσωτερικών Γκέρχαρντ Μπάουμ, αρμόδιου για το κυνήγι των τρομοκρατών: «Πώς θέλετε να γνωρίζω αν υπήρξαν παρόμοιες συνομιλίες;» (Stern-TV, 25/7/90). Αν δεν είχαν υπάρξει συνομιλίες, απλώς θα τις διέψευδε κατηγορηματικά. 

Οσο για το είδος της επαφής RAF-Στάζι, διαφωτιστική είναι η τοποθέτηση του τότε προέδρου της Υπηρεσίας Προστασίας του Συντάγματος Ρ. Μάγιερ: «Η RAF περιφρονούσε τον ορθόδοξο κομμουνισμό και φυσικά τις αρχές της ΓΛΔ. Ηθελε απλώς να εκμεταλλευτεί το πέρασμα στο έδαφός της. Δεν υπήρξε κανενός είδους ταύτιση. Αποκλείω εντελώς το ενδεχόμενο να υπήρξε η Στάζι καθοδηγητής ή συνεργός της RAF». Το επιβεβαιώνουν άλλωστε και τα περιβόητα αρχεία. Η επίσημη έκθεση του υπουργού Εσωτερικών της Γερμανίας στις 19 Ιουνίου 1991 είναι σαφής: «Τα αρχεία δεν περιέχουν καμιά ικανοποιητική ένδειξη για συνεργασία μεταξύ Στάζι και RAF». Στους φακέλους της Στάζι αναζητούμε -χρόνια τώρα- το μυστικό της εγχώριας τρομοκρατίας. Και όσο δεν το βρίσκουμε, τόσο περισσότερο ψάχνουμε. Μόνο που στο τέλος καταλήγουμε στους φακέλους της χουντικής Ασφάλειας!


ΔΙΑΒΑΣΤΕ

Tobias Wunschik «Das Ministerium fuer Staatssicherheit und der Terrorismus in Deutschland» στο Heiner Timmermann «Diktaturen in Europa im 20 Jahrhundert», Βερολίνο 1996. Η σχέση της Στάζι με τις δυτικογερμανικές ένοπλες ομάδες, γραμμένη από έναν επιστημονικό συνεργάτη της ειδικής υπηρεσίας που έχει συσταθεί για τη διαχείριση των αρχείων της (BstU).

Fritz Schmaldienst, Klaus-Dieter Matschke «Carlos-Komplize Weinrich» 
(Eichborn, Frankfurt am Main, 1995). Ενας δημοσιογράφος και ένας πράκτορας συντάσσουν τη βιογραφία του Βάινριχ, που θεωρείται ο ευρωπαίος «υπαρχηγός» του Κάρλος. Υπάρχει ειδικό κεφάλαιο για τις σχέσεις του ΕΛΑ με τον Κάρλος, βασισμένο στα ίδια στοιχεία της Στάζι που δημοσιεύονται και στη χώρα μας από το 1994. Η ανάμειξη «στοιχείων» με «υποθέσεις» των συγγραφέων δυσκολεύει την αξιολόγηση των συμπερασμάτων τους.

Gerhard Wisnewski, Wolfgang Landgraeber, Ekkehard Sieker «Das RAF-Phantom» (Knaur, Muenchen 1992). Προσπάθεια ανάλυσης της τρίτης γενιάς της γερμανικής τρομοκρατίας. Πολύ ενδιαφέρον το κεφάλαιο για τις σχέσεις RAF-Στάζι και η σχετικοποίηση των αποκαλύψεων που προσφέρουν τα περίφημα αρχεία. 



ΕΠΙΣΚΕΦΘΕΙΤΕ

Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων

http://www.echr.coe.int/
Περιλαμβάνονται οι αποφάσεις του 2000, οι οποίες δικαιώνουν τους Ελβετούς που κατηγορήθηκαν με βάση τα αρχεία της Στάζι ως συνεργοί του Κάρλος.

Ρολφ Πόλε «Ο φάκελός μου στη Στάζι» («Ιός», 18/10/1998)
www.iospress.gr/ios1998/ios19981018a.htm
Απομυθοποίηση της σοβαρότητας των αρχείων της Στάζι, μέσω των στοιχείων που περιλαμβάνει ο φάκελος του γνωστού αγωνιστή. Ως «συνεργάτες του τρομοκράτη» αναφέρονται ο Κάρλος και ο... Ευάγγελος Γιαννόπουλος.


 

(Ελευθεροτυπία, 22/9/2002)

 

www.iospress.gr                                  ΠΙΣΩ ΣΤΟ ΠΡΩΤΟ ΜΕΡΟΣ