ΤΟ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ

1.   2.


Μεταβατικό απόσπασμα

Αν το μεγάλο μέρος του ν/σ είναι στην ουσία άχρηστο (και σαδιστικό), το κομμάτι που αναφέρεται στις διαδικασίες "τακτοποίησης" των ήδη εγκαταστημένων μεταναστών "χωρίς χαρτιά", είναι γενικά καλοδεχούμενο. Απέχει ωστόσο κατά πολύ από τις πραγματικές ανάγκες ρύθμισης της αγοράς εργασίας και του ασφαλιστικού συστήματος. "Οι μεταβατικές διατάξεις πρέπει να προβλέπουν την άνευ όρων νομιμοποίηση όσων αλλοδαπών βρίσκονται στη χώρα και έχουν μεταφέρει σε αυτήν το κέντρο των βιοτικών τους σχέσεων", υπογραμμίζει η Ενωση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου στο σχετικό της υπόμνημα προς τη Βουλή. Το Δίκτυο Υποστήριξης Μεταναστών, θεωρώντας ότι "απαραίτητη προϋπόθεση για τη χάραξη μεταναστευτικής πολιτικής είναι η νομιμοποίηση των μεταναστών με τρόπο ώστε να περιλαμβάνει το μέγιστο δυνατό αριθμό των εργαζομένων μεταναστών και των μελών της οικογένειάς τους", ζητά "μέτρα έκτακτης νομιμοποίησης που να καλύπτουν το σύνολο των ευρισκομένων στη χώρα, χωρίς χρονικούς περιορισμούς και χωρίς ανέφικτες προϋποθέσεις".

Αντ' αυτού η κυβέρνηση επιλέγει τη μερική (και με πολλά εμπόδια) διαδικασία σταδιακής ενσωμάτωσης. Στο άρθρο 68 δίνει δικαίωμα υποβολής αίτησης μόνο σε όσους "αποδείξουν ότι διαμένουν συνεχώς επί δύο έτη" και το καταφέρουν εντός "αποκλειστικής προθεσμίας 2 μηνών". Σε κοινότητες κάτω των 20.000 κατοίκων, ο κοινοτάρχης προσωπικά μπορεί να εγγυηθεί για τον μετανάστη. Στη συνέχεια οι αλλοδαποί καταθέτουν αιτήσεις, με τα δικαιολογητικά, στο Δήμο ή την Κοινότητα. Η τοπική αυτοδιοίκηση εξετάζει την πληρότητα των δικαιολογητικών και στέλνει τα χαρτιά στις υπηρεσίες Μετανάστευσης. Μετά, αν δεν συντρέχουν λόγοι δημόσιας τάξης και ασφάλειας, ο μετανάστης καλείται σε συνέντευξη και εφόσον τα καταφέρει παίρνει άδεια παραμονής 6 μηνών. Στη λήξη του 6μήνου μπορεί να κάνει αίτηση για άδεια εργασίας αν αποδείξει ότι είναι υγιής, διαθέτει μόνιμη κατοικία, είναι ασφαλισμένος (και έχει εκπληρώσει τις ασφαλιστικές του υποχρεώσεις) και έχει συνάψει σύμβαση εργασίας. Ολο αυτό το χαρτομάνι μαζεύεται στα χέρια του Νομάρχη και από 'κει αποστέλλεται στις υπηρεσίες Μετανάστευσης. Λίγο ενδιαφέρει το νομοθέτη το αν υπάρχει περίπτωση ο μετανάστης "χωρίς άδεια εργασίας" να είναι ασφαλισμένος, να είναι εγκατεστημένος μόνιμα και να έχει υπογράψει σύμβαση με εργοδότη. Οπως είδαμε, στο ίδιο νομοθέτημα, ο "μη νόμιμος" αλλοδαπός δεν έχει δικαίωμα πρόσβασης πουθενά. Τουναντίον, αντιμετωπίζει την εχθρότητα των γηγενών οι οποίοι, αν τον βρουν, καλούνται να τον "καρφώσουν" πάραυτα.

Στην πράξη οι προβλεπόμενες διατάξεις όχι μόνο θα αποκλείσουν πολλές δεκάδες χιλιάδες μετανάστες, αλλά και θα ανεβάσουν στα ύψη την τιμή απόκτησης "χαρτιών". Η ως τώρα εμπειρία, άλλωστε, το πιστοποιεί: 

Η προηγούμενη "ευκαιρία νομιμοποίησης" κόστισε στους μετανάστες πάνω από 15 δισ. δρχ. -τα οποία απορρόφησε η "εθνική μας οικονομία" διαμέσου των εξειδικευμένων μηχανισμών διεκπεραίωσης και λαδωμάτων.


Προσεχώς ...κι άλλες Βουλγάρες!

Στο πνεύμα των διακρίσεων που διακατέχει το σύνολο του σ/ν δεν θα μπορούσαν να λείπουν οι διατάξεις που ξεχωρίζουν τους αλλοδαπούς σε κατηγορίες. Οι μεν πολίτες της Ευρωπαϊκής Ενωσης απολαμβάνουν τα καλά της συνθήκης του Σέγκεν, κυκλοφορώντας ελεύθερα αυτοί και τα κεφάλαιά τους, οι δε προερχόμενοι από τη ζώνη της φτώχειας ταξινομούνται σε είδη, ανάλογα με τη χρησιμότητά τους. Προφανώς οι επιθυμούντες να επενδύσουν αντιμετωπίζονται διαφορετικά από τους προλετάριους, οι μεγάλοι αθλητές από τις "καμπαρετζούδες" κ.ο.κ.

Ετσι, ίσως για πρώτη φορά στα παγκόσμια χρονικά, εμφανίζεται ειδικό κεφάλαιο σε νόμο για τη μετανάστευση, με τίτλο: "Είσοδος και παραμονή αλλοδαπών καλλιτεχνών για απασχόληση σε κέντρα διασκέδασης". Οι προθέσεις του νομοθέτη φαίνονται από την αρχή. Στην πρώτη κιόλας παράγραφο του άρθρου 34 βλέπουμε ότι "μπορεί με απόφαση του υπουργού Εσωτερικών να καθορίζονται ως κέντρα διασκέδασης και άλλα πέραν των όσων προβλέπονται από τις κείμενες διατάξεις". Ετσι σε κάθε νομό οι εργοδότες των κέντρων διασκέδασης (με τη διευρυνόμενη έννοια) μπορούν να ζητήσουν την εισαγωγή συγκεκριμένων καλλιτεχνών εφόσον τους "χρεωθούν" απόλυτα για το διάστημα που θα εργάζονται γι αυτούς. Μετά ...επαναπροώθηση. Ο φιλότεχνος εργοδότης αρκεί να αποδείξει στις νομαρχιακές αρχές 

* ότι έχει τετραπλάσιο εισόδημα από εκείνο του ανειδίκευτου εργάτη (επομένως και την οικονομική επιφάνεια να προσφέρει καλές καλλιτεχνικές υπηρεσίες) να προσκομίσει χαρτιά που να βεβαιώνουν,

* ότι διατηρεί κατάστημα χωρητικότητας άνω των 50 καθισμάτων,

* ότι (ο εργοδότης πάντοτε), τηρεί ειδική αναλογία αλλοδαπών καλλιτεχνών προς γηγενείς ή πολίτες της Ευρωπαϊκής Ενωσης, 

* ότι ο (η) καλλιτέχνη(ι)ς "δεν πάσχει από νόσημα που μπορεί να αποτελέσει κίνδυνο για τη δημόσια υγεία",

* ότι αναλαμβάνει τις δαπάνες διαβίωσης των αλλοδαπών μέχρι την απέλασή τους 

* και καταβάλλει εγγυητική επιστολή τραπέζης ποσού που να καλύπτει τις δαπάνες επαναπροώθησης του αλλοδαπού.

Στην παράγραφο 4 (άρθρο 34) γίνεται σαφής η πρόθεση του νομοθέτη να ανανεώνεται το "καλλιτεχνικό υλικό" της χώρας, προς τέρψιν της αθάνατης ελληνικής επαρχίας, κυρίως: "Η άδεια εργασίας χορηγείται για χρονικό διάστημα μέχρι 6 μηνών και δεν ανανεώνεται. Δεν επιτρέπεται αλλαγή εργοδότη και είδους απασχόλησης".

Από την αντίθετη σκοπιά τοποθετούνται οι ανθρωπιστικές οργανώσεις. Αντί για τις παρά πάνω "σωματεμπορικές" διατάξεις εισηγούνται "βαρύτατες κυρώσεις σε βάρος των 'επιχειρηματιών κέντρων διασκέδασης' που εκμεταλλεύονται αλλοδαπούς και αλλοδαπές". Επίσης ζητούν την ειδική προστασία των γυναικών και όχι την απέλασή τους. Οι Αλιβιζάτος και Χριστόπουλος μιλούν για "εισαγωγή διάταξης για την περίθαλψη και προστασία των αλλοδαπών θυμάτων του οργανωμένου εγκλήματος". Προτείνουν "τη χορήγηση αυτόνομης -τουλάχιστον εξάμηνης- άδειας παραμονής για λόγους κοινωνικής προστασίας σε όσα θύματα επιθυμούν να αποδεσμευτούν από τα κυκλώματα εκμετάλλευσης". Θεωρούν απαραίτητη "την επέκταση της άδειας παραμονής για δικαστικούς λόγους, όσο απαιτείται για την εκδίκαση υποθέσεων για τις οποίες ο αλλοδαπός είναι μάρτυρας ή ακόμη και κατηγορούμενος μέχρι την έκδοση αμετάκλητης δικαστικής απόφασης, υπό τον όρο παρακολούθησης προγραμμάτων πρόνοιας". Ανάλογες διατάξεις, ιδίως για την προστασία γυναικών θυμάτων σεξουαλικής βίας, εισηγείται και το Δίκτυο Υποστήριξης Μεταναστών. 

Διαφορετικές, προφανώς, και πάντως όχι εξευτελιστικές, ρήτρες προβλέπονται (άρθρο 36) και για τους αθλητές και τους προπονητές, με τη διαφορά ότι εδώ συμμετέχουν και οι "νονοί των σπορ". Απαιτείται, λοιπόν 

* "έγκριση της ελληνικής ομοσπονδίας του οικείου αθλήματος"

* "βεβαίωση της Γενικής Γραμματείας Αθλητισμού, με την οποία πιστοποιείται ότι ο αθλητής έχει δικαίωμα να ενταχθεί στη δύναμη αθλητικού σωματείου ή ότι ο προπονητής έχει τα νόμιμα προσόντα για την άσκηση του επαγγέλματός του".

Η άδεια παραμονής του αθλητή/προπονητή "χορηγείται για όσο χρονικό διάστημα διατηρείται σε ισχύ η έγγραφη συμφωνία συνεργασίας ή η σύμβαση εργασίας του αλλοδαπού. Αν η συμφωνία αυτή παραταθεί, ανανεώνεται ισόχρονα και η άδεια παραμονής". Φτάνει να παίζει καλή μπάλα, δηλαδή.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ

Βιριόν Γκράτσι "Τρελοί στον Παράδεισο" (μετ. Χρήστος Ζαρκαλής, εκδ. Πατάκη, 2000). Το βιβλίο, με άφθονες μαρτυρίες για τις "εργασιακές" και άλλες εμπειρίες από την Ελλάδα, κυκλοφόρησε στη Γαλλία το 1998. "Ο μάστορας μου έδινε τον κουβά με το μπετόν. Τον ανέβαζα στον έβδομο όροφο. Είχε γερανό, το κάθαρμα, αλλά τσιγκουνευόταν, γιατί ο χειριστής του γερανού ήθελε να πληρωθεί όσα πλήρωνε τέσσερις από μας, τους Αλβανούς. Δουλειά δεν είχε πολλή, το ηλεκτρικό στοίχιζε τα μαλλιοκέφαλά του, έτσι είχε εμένα, μ' ένα κουβά στον ώμο..."

"Συζητώντας με τη Λίντα" - Μια Αλβανίδα μετανάστρια μιλάει για τη ζωή της (Επιμέλεια: Ελένη Συρίγου-Ρήγου, Εκδόσεις Ανοιχτά Σύνορα, Δίκτυο Υποστήριξης Προσφύγων και Μεταναστών, 2000). Η Λίντα έφτασε στην Ελλάδα το 1992 και επέστρεψε στην πατρίδα της το 1999 για μια δεύτερη ευκαιρία ζωής στην ανοικοδομούμενη Αλβανία.

Χαράλαμπου Θ. Ανθόπουλου "Προστασία κατά του Ρατσισμού και ελευθερία της Πληροφόρησης" -Ενα Συνταγματικό Δίλημμα- (εκδ. Παπαζήσης, 2000). Μελέτη γύρω από το νομικό οπλοστάσιο που υπάρχει στην Ελλάδα για την ανάσχεση του ρατσιστικού λόγου. Ειδική αναφορά και στην εκδήλωση του ρατσισμού στο θεσμικό πεδίο, όπως δηλαδή αποτυπώνεται στα νομοθετικά κείμενα και στις διοικητικές πράξεις. Παρουσίαση και του ν. 927/1979 "περί κολασμού πράξεων ή ενεργειών αποσκοπουσών εις φυλετικάς διακρίσεις", ο οποίος στο άμεσο μέλλον θα εφαρμόζεται και αυτεπαγγέλτως.



ΔΕΙΤΕ

"Οταν έρθει η μαμά για τα Χριστούγεννα
" της Νιλίτα Βατσάνι (1995). Ντοκιμαντέρ φτιαγμένο από μία ινδό-ελληνίδα, αφιερωμένο στη ζωή της μετανάστριας Ζοζεφίν από τη Σρι Λάνκα, που εργάζεται σε σπίτι στα νότια προάστια των Αθηνών. Ανατρέφει μια μικρούλα και με το μισθό της προσπαθεί να συντηρήσει τα δικά της τρία παιδιά. Η κάμερα κινείται από την κοινότητα των Σριλανκέζων μεταναστών στην Αθήνα ως τις ρίζες της "βιομηχανίας οικιακών βοηθών".

(Ελευθεροτυπία, 31/12/2000)

 

www.iospress.gr                                ΠΙΣΩ ΣΤΟ ΠΡΩΤΟ ΜΕΡΟΣ