ΣΧΟΛΙΚΑ ΒΙΒΛΙΑ ΣΤΗΝ ΠΥΡΑ

Ρίξε στο βιβλίο σπίρτο

1.  /  2.

 

Το παιδί και η καταστροφή


Η κοινωνία των ενηλίκων δεν έχει την παραμικρή επιθυμία να κατανοήσει τους λόγους που προκαλούν τα ξεσπάσματα βίας των μαθητών. Πόσο μάλλον να τους δικαιολογήσει. Οι ελάχιστες εξαιρέσεις επιβεβαιώνουν απλώς τον κανόνα και αντιμετωπίζονται συγκαταβατικά ως απόηχοι μιας εποχής που πέρασε ανεπιστρεπτί.
Ποιος θυμάται, για παράδειγμα, το σχολείο του Σάμεριχιλ στη μεσοπολεμική Αγγλία; Η αντιαυταρχική ουτοπία του βρετανού παιδαγωγού Α. Σ. Νιλ αντανακλά ασφαλώς τις παιδαγωγικές ανησυχίες μιας άλλης περιόδου, επιχείρησε ωστόσο να δώσει κάποιες ερμηνείες στο φαινόμενο του μαθητικού "βανδαλισμού": "Η διαρκής καταστροφική μανία ενός προβληματικού παιδιού είναι διαφορετική από τις καταστρεπτικές ενέργειες του φυσιολογικού παιδιού", έγραφε ο ιδρυτής του Σάμερχιλ. "Οι τελευταίες δεν υπαγορεύονται από το μίσος και το φόβο. Και θα πρέπει να τις θεωρούμε σαν μια δημιουργική απασχόληση της φαντασίας κι όχι σαν κάτι κακό."
Φυσιολογικοί λοιπόν οι ανήλικοι λουδίτες; Ο Α. Σ. Νιλ έδινε ιδιαίτερη σημασία στο γεγονός ότι, ακόμη και στις πιο προβληματικές περιπτώσεις παιδικού βανδαλισμού, οι ενήλικοι πρέπει να ασχοληθούν με το μίσος που εκφράζει το παιδί μέσω της καταστροφής αντικειμένων και όχι με τα ίδια τα αντικείμενα που δέχονται την έκφραση της οργής του.
Ολα, ωστόσο, τα παιδιά κάνουν καταστροφές, εξηγούσε ο βρετανός παιδαγωγός. Και είναι πρόβλημα των ενηλίκων που δεν μπορούν να καταλάβουν ότι συχνά τα παιδιά καταστρέφουν αντικείμενα επειδή ακριβώς έχουν μια διαφορετική σχέση με την ιδιοκτησία και δεν πολυσκοτίζονται γι' αυτήν. "Κάθε συμβίωση παιδιών και ενηλίκων προκαλεί διχογνωμίες σχετικά με τα υλικά αντικείμενα και το σεβασμό τους", συμπλήρωνε χαρακτηριστικά.



Α-Ω

"Μεσαιωνικές εξαλλοσύνες", χαρακτήρισε ο υπουργός Παιδείας Γ. Σουφλιάς το συμβολικό κάψιμο των ερωτηματολογίων του μπροστά στο υπουργείο, από τους συνδικαλιστές δασκάλους στις 23.4.1991. Δεν πέρασε ούτε ένα 24ωρο και η πυρπόληση της κρατικής ντιρεκτίβας από μεμονωμένη πράξη αντίθεσης της ηγεσίας ενός κλάδου έγινε η ελκυστικότερη πρακτική των ήδη κινητοποιημένων τότε μαθητών. Από το Περιστέρι ως την Κέρκυρα και την Κρήτη, οι ήδη κινητοποιημένοι τότε μαθητές, προέβησαν σε εκτεταμένες ...εξαλλοσύνες.

Περίοδος καταλήψεων Μαρτίου 1988 και ο τότε υπουργός της Παιδείας Αντ. Τρίτσης ζητά δηλώσεις όσων μαθητών δεν συμμετέχουν, ώστε να γλυτώσουν τις απουσίες. Τι το 'θέλε ο χριστιανός! Θυμωμένοι καταληψίες έκαιγαν απ' άκρου εις άκρον της χώρας σε ειδικές τελετές στα προαύλια, χιλιάδες αυτοσχέδιες "δηλώσεις μετανοίας", αποθαρρύνοντας την επιχείρηση διάκρισης των "νομιμοφρόνων".

Υπάρχουν και χειρότερα. Μόλις τέλειωσαν τους διαγωνισμούς του καλοκαιριού του '93, μαθητές Λυκείου στο Πέραμα δεν αρκέστηκαν στην εκτονωτική καταστροφή των βιβλίων τους. Η μπάλα πήρε και ένα αυτοκίνητο. Προφανώς το όχημα δεν ανήκε σε κάποιον τυχαίο περίοικο. Ηταν του πιό αντιπαθητικού καθηγητή. Του "εκπαιδευτικού" που "έκοβε" και ποινολογούσε συστηματικά την πλειοψηφία των μαθητών του.

Ισως ορισμένοι από τους αρτηριοσκληρωτικούς του εκπαιδευτικού συστήματος να του αποδώσουν την ευθύνη της "ηθικής αυτουργίας" για τις καταστροφές των σχολικών βιβλίων, αλλά ο φιλόλογος Ρένος Αποστολίδης δεν θα μασήσει ποτέ τα λόγια του. Στις 12.11.94, σ' ένα ξέσπασμά του έλεγε στην "Ε": "Το πρόβλημα δεν είναι αν κάνουν εθνικισμό τ' άθλια σχολικά βιβλία Ιστορίας ή Νέων Ελληνικών, παρά το αν είναι κακά βιβλία, μη ουσιαστικά, για κάψιμο! Και βέβαια, ως γνωστόν, είναι για κάψιμο, και τα τωρινά και τα χθεσινά, και τα προχθεσινά"!

(Ελευθεροτυπία, 25/6/1995)

 

www.iospress.gr                                          ΠΙΣΩ ΣΤΟ ΠΡΩΤΟ ΜΕΡΟΣ